Αποστολικό και Ευαγγελικό Ανάγνωσμα – Η Ζωηφόρος Ανάσταση του Κυρίου

Αποστολικό Ανάγνωσμα: Πραξ. α΄ 1-8

¹ Τὸν μὲν πρῶτον λόγον ἐποιησάμην περὶ πάντων, ὦ Θεόφιλε, ὧν ἤρξατο ὁ Ἰησοῦς ποιεῖν τε καὶ διδάσκειν ² ἄχρι ἧς ἡμέρας ἐντειλάμενος τοῖς ἀποστόλοις διὰ Πνεύματος ἁγίου οὓς ἐξελέξατο ἀνελήφθη· ³ οἷς καὶ παρέστησεν ἑαυτὸν ζῶντα μετὰ τὸ παθεῖν αὐτὸν ἐν πολλοῖς τεκμηρίοις, δι’ ἡμερῶν τεσσαράκοντα ὀπτανόμενος αὐτοῖς καὶ λέγων τὰ περὶ τῆς βασιλείας τοῦ Θεοῦ. ⁴ καὶ συναλιζόμενος παρήγγειλεν αὐτοῖς ἀπὸ Ἱεροσολύμων μὴ χωρίζεσθαι, ἀλλὰ περιμένειν τὴν ἐπαγγελίαν τοῦ πατρὸς ἣν ἠκούσατέ μου· ⁵ ὅτι Ἰωάννης μὲν ἐβάπτισεν ὕδατι, ὑμεῖς δὲ βαπτισθήσεσθε ἐν Πνεύματι ἁγίῳ οὐ μετὰ πολλὰς ταύτας ἡμέρας. ⁶ οἱ μὲν οὖν συνελθόντες ἐπηρώτων αὐτὸν λέγοντες· Κύριε, εἰ ἐν τῷ χρόνῳ τούτῳ ἀποκαθιστάνεις τὴν βασιλείαν τῷ Ἰσραήλ; ⁷ εἶπε δὲ πρὸς αὐτούς· Οὐχ ὑμῶν ἐστι γνῶναι χρόνους ἢ καιροὺς οὓς ὁ πατὴρ ἔθετο ἐν τῇ ἰδίᾳ ἐξουσίᾳ, ⁸ ἀλλὰ λήψεσθε δύναμιν ἐπελθόντος τοῦ ἁγίου Πνεύματος ἐφ’ ὑμᾶς, καὶ ἔσεσθέ μου μάρτυρες ἔν τε Ἱερουσαλὴμ καὶ ἐν πάσῃ τῇ Ἰουδαίᾳ καὶ Σαμαρείᾳ καὶ ἕως ἐσχάτου τῆς γῆς.

Νεοελληνική Απόδοση

¹ Εγώ, ω Θεόφιλε, στο πρώτον βιβλίον που έγραψα, δηλαδή στο Ευαγγέλιον, έκαμα λόγον δι’ όλα όσα έπραξε και εδίδαξεν ο Ιησούς από την αχήν ² μέχρι την ημέραν, που ανελήφθη στους ουρανούς, αφού προηγουμένως έδωκε, δια μέσου του Αγίου Πνεύματος, εντολάς στους Αποστόλους, τους οποίους ο ίδιος είχεν εκλέξει. ³ Εις αυτούς δε και παρουσίασε τον ευατόν του ζωντανόν, ύστερα από το σωτήριον πάθος του, και έδωσε πολλάς αποδείξεις, ότι ήτο πράγματι ζωντανός. Επί σαράντα δε ημέρας παρουσιάζετο εις αυτούς και τους εδίδασκε αληθείας περί της βασιλείας του Θεού. ⁴ Και καθώς συνανεστρέφετο και συνέτρωγε συχνά με αυτούς, τους έδωκε παραγγελίαν· “να μη απομακρύνεσθε από την Ιερουσαλήμ, αλλά να περιμένετε την εκπλήρωσιν της υποσχέσεως του Πατρός, την αποστολήν δηλαδή του Αγίου Πνεύματος, δια την οποίαν με έχετε ακούσει να σας ομιλώ. ⁵ Διότι ο μεν Ιωάννης εβάπτισε με νερό μόνον, χωρίς να μεταδώση αναγέννησιν και πνευματικήν ζωήν. Σεις όμως θα βαπτισθήτε με το Πνεύμα το Αγιον, ύστερα από ολίγας ημέρας”. ⁶ Επειτα από αυτά τα λόγια του Κυρίου ήλθαν όλοι μαζή οι μαθηταί προς αυτόν και τον ηρώτησαν λέγοντες· “Κυριε, πες μας, εάν στον καιρόν τούτον, που διερχόμεθα, πρόκειται να αποκαταστήσης πάλιν ένδοξον την βασιλείαν του Ισραήλ;” ⁷ Ο Ιησούς όμως τους είπε· “δεν είναι ιδικόν σας έργον και δικαίωμα να γνωρίσετε τα χρόνια η τους ωρισμένους καιρούς, τους οποίους ο Πατήρ εκράτησε εις την ιδικήν του εξουσίαν και παγγνωσίαν. ⁸ Θα λάβετε όμως δύναμιν, όταν έλθη εις σας το Πνεύμα το Αγιον, και τότε θα γίνετε μάρτυρές μου, οι οποίοι θα διδάξετε τα περί εμού εις την Ιερουσαλήμ και όλην την Ιουδαίαν και Σαμάρειαν και έως τα πλέον μακρυνά και απομονωμένα σημεία της γης”.

Ευαγγελικό Ανάγνωσμα: Ιω. α΄ 1-17

¹ Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος, καὶ ὁ Λόγος ἦν πρὸς τὸν Θεόν, καὶ Θεὸς ἦν ὁ Λόγος. ² Οὗτος ἦν ἐν ἀρχῇ πρὸς τὸν Θεόν. ³ πάντα δι’ αὐτοῦ ἐγένετο, καὶ χωρὶς αὐτοῦ ἐγένετο οὐδὲ ἕν ὃ γέγονεν. ⁴ ἐν αὐτῷ ζωὴ ἦν, καὶ ἡ ζωὴ ἦν τὸ φῶς τῶν ἀνθρώπων. ⁵ καὶ τὸ φῶς ἐν τῇ σκοτίᾳ φαίνει, καὶ ἡ σκοτία αὐτὸ οὐ κατέλαβεν. ⁶ Ἐγένετο ἄνθρωπος ἀπεσταλμένος παρὰ Θεοῦ, ὄνομα αὐτῷ Ἰωάννης· ⁷ οὗτος ἦλθεν εἰς μαρτυρίαν, ἵνα μαρτυρήσῃ περὶ τοῦ φωτός, ἵνα πάντες πιστεύσωσιν δι’ αὐτοῦ. ⁸ οὐκ ἦν ἐκεῖνος τὸ φῶς, ἀλλ’ ἵνα μαρτυρήσῃ περὶ τοῦ φωτός. ⁹ Ἦν τὸ φῶς τὸ ἀληθινόν, ὃ φωτίζει πάντα ἄνθρωπον, ἐρχόμενον εἰς τὸν κόσμον. ¹⁰ ἐν τῷ κόσμῳ ἦν, καὶ ὁ κόσμος δι’ αὐτοῦ ἐγένετο, καὶ ὁ κόσμος αὐτὸν οὐκ ἔγνω. ¹¹ εἰς τὰ ἴδια ἦλθεν, καὶ οἱ ἴδιοι αὐτὸν οὐ παρέλαβον. ¹² ὅσοι δὲ ἔλαβον αὐτόν, ἔδωκεν αὐτοῖς ἐξουσίαν τέκνα Θεοῦ γενέσθαι, τοῖς πιστεύουσιν εἰς τὸ ὄνομα αὐτοῦ, ¹³ οἳ οὐκ ἐξ αἱμάτων, οὐδὲ ἐκ θελήματος σαρκὸς, οὐδὲ ἐκ θελήματος ἀνδρὸς, ἀλλ’ ἐκ Θεοῦ ἐγεννήθησαν. ¹⁴ Καὶ ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο καὶ ἐσκήνωσεν ἐν ἡμῖν, καὶ ἐθεασάμεθα τὴν δόξαν αὐτοῦ, δόξαν ὡς μονογενοῦς παρὰ πατρός, πλήρης χάριτος καὶ ἀληθείας. ¹⁵ Ἰωάννης μαρτυρεῖ περὶ αὐτοῦ καὶ κέκραγεν λέγων· Οὗτος ἦν ὃν εἶπον, Ὁ ὀπίσω μου ἐρχόμενος ἔμπροσθέν μου γέγονεν, ὅτι πρῶτός μου ἦν. ¹⁶ Καὶ ἐκ τοῦ πληρώματος αὐτοῦ ἡμεῖς πάντες ἐλάβομεν, καὶ χάριν ἀντὶ χάριτος· ¹⁷ ὅτι ὁ νόμος διὰ Μωϋσέως ἐδόθη, ἡ χάρις καὶ ἡ ἀλήθεια διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐγένετο.

Νεοελληνική Απόδοση

¹ Εις την αρχήν της πνευματικής και υλικής δημιουργίας, άναρχος και προαιώνιος, υπήρχεν ο Υιός και Λογος του Θεού. Και ο Λογος ήτο πάντοτε αχώριστος από τον Θεόν και πλησιέστατα προς αυτόν, και ο Λογος ήτο Θεός απειροτέλειος, όπως ο Πατήρ και το Αγιον Πνεύμα. ² Αυτός υπήρχεν εις την αρχήν της δημιουργίας ηνωμένος προς τον Θεόν. ³ Ολα τα δημιουργήματα έγιναν δι’ αυτού και χωρίς αυτόν δεν έλαβε ύπαρξιν κανένα, από όσα έχουν γίνει. ⁴ Εις αυτόν υπήρχε ζωή και ως άπειρος πηγή ζωής εδημιούργησε και διατηρεί κάθε ζωήν. Δια δε τους ανθρώπους δεν είναι μόνον η φυσική ζωη, αλλά και το πνευματικόν φως, που φωτίζει τον νουν των εις κατανόησιν και αποδοχήν της αληθείας. ⁵ Και το φως λάμπει μέσα στο σκοτάδι και το σκοτάδι δεν ημπόρεσε ποτέ να το επισκιάση και το εξουδετερώση. ⁶ Προάγγελος αυτού του φωτός κατά τας ημέρας εκείνας έγινεν ένας άνθρωπος, σταλμένος από τον Θεόν, του οποίου το όνομα ήτο Ιωάννης. ⁷ Αυτός ήλθε με κύριον σκοπόν να μαρτυρήση περί του φωτός, δηλαδή περί του Ιησού Χριστού, και με το κήρυγμά του να προπαρασκευάση τους ανθρώπους, ώστε να πιστεύσουν όλοι στο φως. ⁸ Δεν ήτο εκείνος το φως, αλλ’ ήλθε να μαρτυρήση δια το φως. ⁹ Ο Υιός και Λογος του Θεού ήτο πάντοτε το αληθινόν φως, το οποίον φωτίζει κάθε άνθρωπον, που έρχεται στον κόσμον. ¹⁰ Ητο εξ αρχής στον κόσμον, ως δημιουργός και κυβερνήτης, και ο κόσμος όλος, ορατός και αόρατος, έλαβεν ύπαρξιν δι’ αυτού. Και όμως όταν το φως, ο Υιός του Θεού έγινε άνθρωπος, ο κόσμος δεν τον ανεγνώρισε και δεν τον εδέχθη. ¹¹ Ηλθε μεταξύ των ιδικών του, δηλαδή των Ιουδαίων, τους οποίους με ιδιαιτέραν στοργήν δια μέσου των αιώνων είχε προστατεύσει, και αυτοί οι ιδικοί του δεν τον εδέχθησαν ως Σωτήρα και Θεόν των. ¹² Αλλοι όμως τον εδέχθησαν. Εις όσους δε τον εδέχθησαν με πίστιν ως Σωτήρα και Θεόν των έδωκε το δικαίωμα να γίνουν τέκνα Θεού, εις αυτούς δηλαδή που πιστεύουν στο όνομά του. ¹³ Αυτοί δεν εγεννήθησαν από ανθρώπινα αίματα ούτε από θέλημα σαρκός ούτε από θέλημα ανδρός, αλλά εγεννήθησαν από τον Θεόν. ¹⁴ Και ο Υιός και Λογος του Θεού έγινε άνθρωπος κατά υπερφυσικόν τρόπον και κατεσκήνωσεν με οικειότητα εν τω μέσω ημών και ημείς είδαμεν την μεγαλειώδη δόξαν του, δόξαν όχι ανθρωπίνην, αλλά θείαν και απέραντον, την οποίαν είχεν ως φυσικήν του κατάστασιν από τον Πατέρα, σαν Υιός του Θεού μονογενής, γεμάτος χάριν και αλήθειαν. ¹⁵ Ο Ιωάννης μαρτυρεί δι’ αυτόν και κράζει με μεγάλην φωνήν, λέγων· “αυτός ήτο εκείνος, δια τον οποίον σας είπα, ότι ο ερχόμενος ύστερα από εμέ είναι ασυγκρίτως ανώτερος από εμέ, διότι ως Υιός μονογενής του Πατρός υπήρχε ήδη, πριν εγώ γεννηθώ”. ¹⁶ Και από τον άπειρον πνευματικόν πλούτον αυτού όλοι ημείς ελάβαμεν και χάριν επάνω εις την χάριν. ¹⁷ Διότι ενώ ο νόμος εδόθη δια του Μωϋσέως, δούλου του Θεού, η χάρις και η αλήθεια ήλθαν δια του Ιησού Χριστού, Υιού του Θεού.

***************************************************

ΚΥΡΙΑΚΗ 12 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2026

Η ΖΩΗΦΟΡΟΣ ΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ

(Ιω. α΄ 1-17) (Πραξ. α΄ 1-8)

Αναστάσιμη φωτοχυσία

«Νυν πάντα πεπλήρωται φωτός, ουρανός τε και γη και τα καταχθόνια»

Αναστάσιμος παιάνας ηχεί σήμερα στην Εκκλησία με τον πιο πανηγυρικό χαρακτήρα. Όλη η κτίση, όλη η δημιουργία, δέχεται τον φωτισμό που καταυγάζει όλη την οικουμένη. Ο Αναστάς Κύριος μάς προσκαλεί στη χαρά που προσφέρει: «εισέλθετε πάντες». Όπως η ίδια η Εκκλησία βεβαιώνει, ο Κύριος «δέχεται τον έσχατον καθάπερ και τον πρώτον… και τον ύστερον ελεεί και τον πρώτον θεραπεύει. Κακείνω δίδοσι και τούτω χαρίζεται. Και τα έργα δέχεται και την γνώμην ασπάζεται, και την πράξιν τιμά και την πρόθεσιν επαινεί…» (Κατηχητικός Λόγος Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου). Μπορούμε να γευόμαστε τώρα το μυστήριο του ζωοδότου θανάτου του Κυρίου: ο Άδης πατήθηκε. Ο θάνατος νικήθηκε.

Η νέκρωση του θανάτου

Με την Ανάσταση του Κυρίου οι δυνάμεις του σκότους υπέστησαν ολική συντριβή. Καταργήθηκε το κράτος του θανάτου. Η Ανάσταση του Κυρίου, ως το κατ’ εξοχήν γεγονός μέσα στην ιστορία του ανθρώπου, σηματοδότησε την έναρξη της αιώνιας ζωής. Αυτό ακριβώς είδε και ο προφήτης όταν έλεγε: «Πού σου θάνατε το κέντρο; Πού σου άδη το νίκος;». Για να έλθει να συμπληρώσει αργότερα ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος: «Ανέστη Χριστός και σύ καταβέβλησαι. Ανέστη Χριστός και ζωή πολιτεύεται. Ανέστη Χριστός και νεκρός ουδείς επί μνήματος. Ανέστη Χριστός και πεπτώκασι δαίμονες. Ανέστη Χριστός και χαίρουσιν άγγελοι». Για να μας διαβεβαιώσει από την πλευρά του ο μεγάλος απόστολος των εθνών Παύλος ότι «Χριστός εγήγερται εκ νεκρών, απαρχή των κεκοιμημένων εγένετο». ‘Έτσι, η Ανάσταση του Χριστού προσλαμβάνει σαφώς σωτηριολογικές διαστάσεις και προεκτάσεις, γιατί ακριβώς σημαίνει τη δική μας ανάσταση. Καθιστά τον άνθρωπο αιώνια ύπαρξη και τον απαλλάσσει από τη θνητότητά του.

Ημέρα πανηγύρεως

Η Ανάσταση του Χριστού στην Ορθόδοξη Παράδοση, σημαίνει ακριβώς την ανάσταση του ανθρώπου. Γι’ αυτό είναι ημέρα λαμπρή, ημέρα πανηγύρεως. Στον Κανόνα της Αναστάσεως ψάλλουμε: «Εορτών εορτή και πανήγυρις πανηγύρεων, εν ή ευλογούμεν Χριστόν εις τους αιώνας».

Στην προοπτική της αναστάσιμης χαράς εκπέμπει και το «χαίρεται». Ο καθημερινός από τότε χαιρετισμός δεν περιορίζεται σε μια απλή συναισθηματική ευφρόσυνη εκδοχή. Με αυτόν εκφράζουμε την ισχυρή πλέον βεβαιότητα ότι ο Χριστός μάς μετάγγισε την θεανθρώπινη ζωή του, με την οριστική κατάργηση του θανάτου. Γι’ αυτό και έγινε θριαμβευτικός παιάνας ο χαιρετισμός αυτός που ανταλλάσσουμε καθημερινά. Ακριβώς, το φως της ελπίδας στα αναμμένα κεριά που κρατούμε, αλλά και που τόσο έντονα αποτυπώνεται στα πρόσωπά μας, βεβαιώνει ότι Χριστός Ανέστη! Το αναστάσιμο φως μεταβάλλεται σε ακλόνητη εμπειρία αληθινής και αιώνιας ζωής, όταν στην κορυφαία έκφραση της πνευματικής και λατρευτικής ζωής, κοινωνούμε το Σώμα και το Αίμα του Κυρίου. Εμφυτεύεται μέσα μας το σπέρμα της Ανάστασης.

Η ζωή του Θεού είναι ακριβώς η κοινωνία της θεϊκής αγάπης. Η ζωή της αγάπης φανερώνεται και προσφέρεται στην πιο αυθεντική της μορφή με την Ανάσταση του Κυρίου. Η φωτοχυσία της καταυγάζει όλο τον κόσμο. Η πληρότητα ζωής στην πιο αυθεντική έκφρασή της συνδέεται με το φως της Ανάστασης και με την ελπίδα που αυτό μεταγγίζει στη ζωή του ανθρώπου. Αυτό ακριβώς δηλώνει και ο αναστάσιμος κανόνας που ψάλλει η Εκκλησία: «Νυν πάντα πεπλήρωται φωτός, ουρανός τε και γη και τα καταχθόνια. Εορταζέτω γουν πάσα κτίσις την έγερσιν Χριστού εν η εστερέωται».

Αγαπητοί αδελφοί,από την ανεκλάλητη χαρά της Αναστάσεως που μας πλημμυρίζει, αναδύεται το αληθινό φως της αγάπης που υπερβαίνει τον θάνατο και τον καταργεί. Σ’ αυτή την προοπτική μπορούμε να αισθανόμαστε ότι όλοι είμαστε παιδιά του Θεού, εν Χριστώ αδελφοί. Σ’ αυτό ακριβώς το ευλογημένο και αγιασμένο άνοιγμα ο ένας μπορεί να χωράει στον άλλο με τη δύναμη της αγάπης του Χριστού, η οποία νίκησε τον θάνατο και μάς πρόσφερε την αληθινή ζωή. Ακόμα πιο πέρα, τόσο μεγάλη είναι η δύναμη της Ανάστασης που μας καταξιώνει να αντικρίζουμε ακόμα και τους εχθρούς μας ως αδέλφια και να αναφωνούμε: «Είπωμεν, αδελφοί, και τοις μισούσιν ημάς. Συγχωρήσωμεν πάντα τη Αναστάσει και ούτω βοήσωμεν: Χριστός ανέστη εκ νεκρών θανάτω θάνατον πατήσας και τοις εν τοις μνήμασι ζωήν χαρισάμενος».

Χριστάκης Ευσταθίου,

Θεολόγος