Θεολογικά και άλλα θέματα

Κατηχητικός Λόγος Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου

Εί τις ευσεβής και φιλόθεος, απολαυέτω της καλής ταύτης και λαμπράς πανηγύρεως. Εί τις ευγνώμων, εισελθέτω χαίρων εις την χαράν του Κυρίου αυτού. Εί τις έκαμε νηστεύων, απολαυέτω νύν το δηνάριον. Εί τις από της πρώτης ώρας ειργάσατο, δεχέσθω σήμερον το δίκαιον όφλημα. Εί τις μετά την τρίτην ήλθεν, ευχαρίστως εορτασάτω. Εί τις μετά την έκτην έφθασε, μηδέν αμφιβαλλέτω˙ και γάρ ουδέν ζημειούται. Εί τις υστέρησεν εις την ενάτην, προσελθέτω, μηδέν ενδοιάζων. Εί τις εις μόνην έφθασε την ενδεκάτην, μη φοβηθή την βραδύτητα˙ φιλότιμος γάρ ων ο Δεσπότης, δέχεται τον έσχατον καθάπερ και τον πρώτον˙ αναπαύει τον...

12 Απριλίου 2026Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Μεσολόγγι: Η θυσία που φώτισε τον κόσμο και ανέστησε την Επανάσταση. Τα γεγονότα και οι απόηχοι σε ποίηση και τέχνη

Σωτηρούλα Βασιλείου, Δρ Ιστορίας Α.Π.Θ. «Μισολόγγι! Χαρά της ιστορίας, Γη επαγγελμένη! Πάνε εκατό χρόνια, κι ας πάνε. Η θύμηση άχρονη μπροστά σου θα γονατίζει», έγραψε ο Κωστής Παλαμάς το 1926, καθώς συμπληρωνόταν ένας αιώνας από την Έξοδο του Μεσολογγίου. Φέτος, 200 χρόνια μετά τη συγκλονιστική εποποιΐα, η θύμησή της, εμπλουτισμένη πια, τιμάται με λαμπρές εκδηλώσεις, κυρίως στην Ελλάδα αλλά και πέραν αυτής. Άλλωστε, η πτώση του Μεσολογγίου υπήρξε εξαρχής γεγονός διεθνούς σημασίας και ισχυρού συμβολισμού. «Μάγεμα η φύσις κι όνειρο στην ομορφιά και χάρη […] όποιος πεθάνει σήμερα χίλιες φορές πεθαίνει», τονίζει ο Διονύσιος Σολωμός, προβάλλοντας την τραγικότητα...

11 Απριλίου 2026Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Σχέσεις Κύπρου και Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου

Κωστής Κοκκινόφτας Κέντρο Μελετών Ιεράς Μονής Κύκκου Kύπριοι αγωνιστές στο Mεσολόγγι H Iερά Πόλη του Mεσολογγίου συνδέθηκε με την Kύπρο με ισχυρούς ιστορικούς δεσμούς, οι απαρχές των οποίων, από ό,τι έχουμε υπόψη, ανάγονται στην περίοδο της Eλληνικής Eπανάστασης του 1821. Τότε αριθμός Kυπρίων εθελοντών ενίσχυσε τους αγωνιστές του Mεσολογγίου, τόσο κατά την πρώτη, όσο και κατά τη δεύτερη πολιορκία του από τους Οθωμανούς. Aνάμεσά τους περίοπτη θέση καταλαμβάνει ο λοχαγός της Φάλαγγας Iωάννης Kύπριος, ο οποίος, σύμφωνα με σχετικά έγγραφα, που διαφυλάχθηκαν στο «Αρχείο Αγώνος» της Eθνικής Bιβλιοθήκης της Eλλάδος, συμμετείχε σε αμφότερες...

10 Απριλίου 2026Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Το κάλλος των αξιωμάτων και η εκπλήρωσή τους με πρότυπο τον Εσταυρωμένο

Δέσποινας Ιωάννου Βασιλείου Α) Η εκπλήρωση των αξιωμάτων στη σταύρωση του Χριστού Στο πιο ψηλό σημείο του τέμπλου, ως άλλος Γολγοθάς, κυριαρχεί ο Σταυρός. Ο εσταυρωμένος Ιησούς Χριστός αποκαλύπτει τη θεϊκή του δύναμη και δόξα[1]. Στην επιγραφή του Σταυρού αναγράφεται ο τίτλος «ο Βασιλεύς της Δόξης», ενώ με το ένσταυρο φωτοστέφανο βεβαιώνεται ότι είναι «Ο ΩΝ», ο πραγματικά υπάρχων, η πηγή της ζωής, την οποία δεν σταμάτησε ο σταυρικός θάνατος[2]. Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι οι τέσσερις άκριες του Σταυρού κοσμούνται από τρίλοβα τα οποία υποδηλώνουν τα...

10 Απριλίου 2026Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Αγίου Επιφανίου Κύπρου: Λόγος εις την Ταφή και την εις Άδου Κάθοδο του Κυρίου μας Ιησού Χριστού

Σένα Αδάμ, σε προστάζω: σήκω από τον αιώνιο ύπνο σου. Δεν σε έπλασα, για να μένης φυλακισμένος στον Άδη. Ανάστα εκ των νεκρών. Γιατί εγώ είμαι η ζωή των θνητών. Σήκω επάνω, πλάσμα δικό μου, σήκω επάνω συ που είσαι η μορφή μου, που σε δημιούργησα κατ’ εικόνα μου. Σήκω να φύγουμε από εδώ. (περισσότερα…)

10 Απριλίου 2026Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Ἡ διαχείριση τῆς μεταμέλειας. Μία προσέγγιση τῆς συμπεριφορᾶς τῶν Μαθητῶν Πέτρου καί Ἰούδα Ἰσκαριώτη

Ἐπισκόπου Μεσαορίας κ. Γρηγορίου Παραμένει διαχρονικά μία ἀνοικτή συζήτηση ἀπέναντι στήν προβληματική περί τῆς πράξης προδοσίας τοῦ Ἰησοῦ ἀπό τόν Μαθητή Ἰούδα Ἰσκαριώτη[1], μέ ἀνταμοιβή τά τριάκοντα ἀργύρια. Καί τῆς συμπεριφορᾶς τοῦ Μαθητῆ Πέτρου[2], ὁ ὁποῖος ἀρνήθηκε τόν Διδάσκαλο. Τῶν ἀναλογιῶν τηρουμένων, ὁ Πέτρος μέ ἀπεγνωσμένες ἐνέργειες προσπαθεῖ νά πείσει μία νεαρή κοπέλα στόν περίβολο τῆς οἰκίας τοῦ Ἀρχιερέως ὅτι δέν ἔχει καμία σχέση μέ τόν συλληφθέντα ἀπό τούς στρατιῶτες[3] καί ἀνακρινόμενο ἀπό τούς ἀρχιερεῖς, μέλη τοῦ Ἰουδαϊκοῦ Συνεδρίου[4]. Στήν παροῦσα ἀναφορά δέν εἶναι ἐφικτό,...

9 Απριλίου 2026ΕΠΙΣΚΟΠΟΙ ΤΙΤΟΥΛΑΡΙΟΙ, Επίσκοπος Μεσαορίας, Θέματα/Γεγονότα/Δραστηριότητες, Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Οι εικόνες του Μυστικού Δείπνου και της Πεντηκοστής: ο εξαγιασμός του υλικοπνευματικού ανθρώπου

Δέσποινας Ιωάννου Βασίλειου Είναι άξιο προσοχής, ότι δυο εικόνες του Δωδεκάορτου έχουν κοινά χαρακτηριστικά. Αναφέρομαι στις εικόνες του Μυστικού Δείπνου και της Καθόδου του Αγίου Πνεύματος[1] ή αλλιώς της Πεντηκοστής[2]. Πολλές φορές νοητά συνδυάζω τις δυο εικόνες σε μια για να εξαγάγω βαθύτερα θεολογικά μηνύματα. Αυτή τη συνδυαστική καινοτομία θα τολμήσω να μοιραστώ με τον αναγνώστη αυτού του άρθρου. Στις δυο εικόνες οι μαθητές κάθονται σε ημικύκλιο σε ομάδα των έξι αντίστοιχα. Στον μεν Μυστικό Δείπνο ο Χριστός είναι παρών στη μέση των μαθητών. Αυτό παραπέμπει στη σάρκωση...

9 Απριλίου 2026Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Λαμπρή, η Μεγαλειώδης Εορτή στην καρδιά της Άνοιξης

Πάσχα η λαμπρότερη εορτή της Χριστανοσύνης και η μεγαλύτερη θρησκευτική εορτή για τον ελληνισμό και για τον λαό της Κύπρου, ο οποίος την ονομάζει Λαμπρή, επειδή λάμπει λούζοντας με το αναστάσιμο φως την ζωή του και τις εκφάνσεις της: ήθη, έθιμα και παραδόσεις. (περισσότερα…)

8 Απριλίου 2026Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου: Λόγος εις την παραβολήν των Δέκα Παρθένων

«Τότε ὁμοιωθήσεται ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν δέκα παρθένοις, αἵτινες λαβοῦσαι τὰς λαμπάδας αὐτῶν ἐξῆλθον εἰς ἀπάντησιν τοῦ νυμφίου(:Τότε, όταν δηλαδή έλθει ο Μεσσίας κατά τη δευτέρα Του παρουσία, η έλευση αυτής της ουράνιας βασιλείας Του και όσα θα συμβούν τότε, θα μοιάζουν με ό,τι έγινε σε δέκα παρθένες. Αυτές λοιπόν, αφού πήραν τα λυχνάρια τους, βγήκαν να υποδεχτούν τον γαμπρό, που θα ερχόταν τη νύχτα να παραλάβει τη νύφη)».πέντε δὲ ἦσαν ἐξ αὐτῶν φρόνιμοι καὶ αἱ πέντε μωραί(:πέντε όμως απ’ αυτές ήταν φρόνιμες και μυαλωμένες, ενώ οι πέντε άλλες ήταν...

7 Απριλίου 2026Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμεναRead more...

Ο Σάββας Παύλου και η συμβολή του στο έργο του Κέντρου Μελετών Ιεράς Μονής Κύκκου

Kωστής Kοκκινόφτας Kέντρο Mελετών Iεράς Mονής Kύκκου Τον Σεπτέμβριο του 2008, λίγες βδομάδες ύστερα από την πρόωρη αφυπηρέτησή του, ως πρώτου λειτουργού εκπαίδευσης από το Yπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού, ο Σάββας Παύλου εντάχθηκε στους ερευνητές του Kέντρου Mελετών Iεράς Mονής Kύκκου, στο οποίο συνέχισε να εργάζεται μέχρι τον αδόκητο θάνατό του, τον Aπρίλιο του 2016. Ο Σάββας είχε υπηρετήσει στο Κέντρο Μελετών και την περίοδο 1999-2000, όταν αποσπάστηκε από τη Μέση Εκπαίδευση για να συμπληρώσει εργασία του για τα αφιερώματα των ελληνικών περιοδικών στην Κύπρο. Στο ίδιο Κέντρο υπήρξε επίσης μέλος του...

6 Απριλίου 2026Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...