Από τη Βοστώνη η πρώτη αναφορά, διεθνώς, σε αιτιολογημένη συμπερίληψη της Κύπρου, στο ελληνικό κράτος (1824)

Σωτηρούλα Βασιλείου, Δρ Ιστορίας Α.Π.Θ.

Ως γνωστόν, στις 4 Ιουλίου οι Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής εορτάζουν τη 250ή επέτειο της Διακήρυξης της Ανεξαρτησίας τους (1776).

Λιγότερο γνωστό είναι το έγγραφο, το οποίο δημοσιεύθηκε στα «Χρονικά της Κύπρου» (Θάνου Βαγενά), το 1964. Σε αυτό εντοπίζεται η πρώτη αναφορά, διεθνώς, σε δυνητική συμπερίληψη της Κύπρου, στο ελληνικό κράτος.  Το έγγραφο προέρχεται από τη Βοστώνη και κατατέθηκε στα νομοθετικά σώματα, υπό τον τίτλο: «Συμπάθεια προς τους Έλληνες», τον Ιανουάριο του 1824.

Όπως τονίστηκε, η δημιουργία ενός ελληνικού κράτους, στη Μεσόγειο, αποτελούμενου και από τα νησιά, ιδίως την Κρήτη και την Κύπρο, θα αποτελούσε ανάχωμα έναντι της Πύλης και των δορυφόρων της.

«Οι κάτωθεν υπογεγραμμένοι, μία επιτροπή διορισθείσα προς τούτον τον σκοπόν υπό μεγάλου αριθμού πολιτών της Βοστώνης και των περιχώρων της, εξαιτούνται της αδείας, όπως δηλώσουν:

Ότι αισθάνονται εν βαθύ ενδιαφέρον διά την πολιτικήν κατάστασιν του λαού της Ελλάδος και χαίρουν εκ της πληροφορίας, της προσφάτως ανακοινωθείσης υπό του Προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών, ότι υπάρχει βάσιμος λόγος να πιστεύεται, ότι η Ελλάς θα καταστεί και πάλιν ανεξάρτητον Έθνος.

Ότι ο αγών ενός καταπιεζομένου και υποδούλου λαού διά την απόκτησιν των ανεκτιμήτων αγαθών της αυτοκυβερνήσεως, και ενός Χριστιανικού λαού διά την απόλαυσιν της θρησκευτικής ελευθερίας, αξίζει των καλλίστων ευχών αυτού του Έθνους, υπέρ της τελικής του επιτυχίας και υπέρ οιασδήποτε βοηθείας και ενθαρρύνσεως.

Είναι τελείως προφανές, ότι η δημιουργία ενός νέου ελευθέρου Κράτους εν τη Μεσογείω, αποτελουμένου όχι μόνον από τας ακτάς της Νοτίου Ελλάδος, αλλά και από τας νήσους, ιδιαιτέρως δε την Κρήτην και την Κύπρον, θα απετέλει μίαν ισχυράν αναχαίτισιν εναντίον των υπό της Πύλης βαρβαρικώς εξηρτημένων χωρών εις εκείνας τας θαλάσσας και θα διηυκόλυνε και αυτήν την εμπορικήν επιχειρηματικότητα, ήτις τώρα ευρίσκει τον δρόμον της εις ένα μόνον λιμένα της Ευρωπαϊκής ή Ασιατικής Τουρκίας».