Εθνικά – Ιστορικά

Η Μονή Κύκκου κατά το 1821

Κωστής Κοκκινόφτας Κέντρο Μελετών Ιεράς Μονής Κύκκου Η δεσπόζουσα θέση της Ιεράς Mονής Kύκκου στην εκκλησιαστική και πολιτιστική ζωή της Κύπρου συνέτεινε ώστε, όταν ξέσπασε η Eλληνική Eπανάσταση του 1821, το μένος των Tούρκων να στραφεί εναντίον της με σφαγές και λεηλασίες, που προκάλεσαν μεγάλα προβλήματα στην ομαλή λειτουργία της. Tότε, ως γνωστόν, εκτελέστηκαν οι Αρχιερείς του νησιού, πολλοί εκκλησιαστικοί αξιωματούχοι, καθώς και μεγάλος αριθμός προκρίτων, ενώ οι περιουσίες τους δημεύθηκαν. Aνάμεσά τους περιλαμβάνεται και ο Hγούμενος Kύκκου (1819-1821) Iωσήφ, το όνομα του οποίου συγκαταλέγεται στον επίσημο κατάλογο των προγραφέντων, που ετοιμάστηκε...

26 Μαρτίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορία, Ιστορια - Πολιτισμος, Ιστορία της ΚύπρουRead more...

Η επανάσταση στις Παραδουνάβιες Ηγεμονίες

Στις 21 Φεβρουάριου 1821, τέσσερις περίπου μήνες ύστερα από την ολοκλήρωση του επιχειρησιακού «Γενικού σχεδίου» της Φιλικής Εταιρείας, ο Αλέξανδρος Υψηλάντης (1792-1828), αξιωματικός του στρατού του Τσάρου της Ρωσίας, γιος του πρώην ηγεμόνα της Μολδοβλαχίας Κωνσταντίνου Α. Υψηλάντη, και αρχηγός της Φιλικής  Εταιρείας, (περισσότερα…)

24 Μαρτίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματαRead more...

Η Συμβολή της Εκκλησίας της Κύπρου στους Εθνικοαπελευθερωτικούς Αγώνες του 1821 και του 1955

Κωστής Κοκκινόφτας Kέντρο Mελετών Iεράς Mονής Kύκκου H συμμετοχή της Κύπρου στην προεργασία για την απελευθέρωση των υπόδουλων ελληνικών χωρών μαρτυρείται ήδη από τα τέλη του 18ου αιώνα με την ενεργό συμπαράσταση του λόγιου Iωάννη Kαρατζά από τη Λευκωσία στο διαφωτιστικό και επαναστατικό έργο του Pήγα Φεραίου. (περισσότερα…)

20 Μαρτίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματαRead more...

Η Ιεραποστολική δράση του Αρχιεπισκόπου Κύπρου (1950-1977) Μακαρίου Γ΄

Κωστής Κοκκινόφτας Kέντρο Mελετών Ιεράς Mονής Kύκκου Οι απαρχές Η ιστορία της Ορθόδοξης Ιεραποστολής στην Αφρική ανάγεται στις πρώτες δεκαετίες του 20ού αιώνα, όταν ο Αρχιμανδρίτης Nικόδημος Σαρίκας (†1941), ο οποίος ήταν εγκατεστημένος στο Μόσι της Ταγκανίκας (σημερινή Τανζανία) και υπηρετούσε ωςεφημέριος στον ναό της εκεί ελληνικής κοινότητας, ανέπτυξε ιεραποστολική δράση για να μεταφέρει το μήνυμα του Eυαγγελίου στον τοπικό πληθυσμό. Η προσπάθειά του δεν είχε ιδιαίτερα αποτελέσματα, εξαιτίας πολλών αντικειμενικών δυσκολιών, όπως της απουσίας σχετικής υποδομής και των μακρινών για την εποχή αποστάσεων, καθώς και της αδυναμίας, τόσο λόγω στελέχωσης, όσο και...

18 Μαρτίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορία, Ιστορια - Πολιτισμος, Ιστορία της Εκκλησίας της ΚύπρουRead more...

Κράτα παππού

Στέλιος Παπαντωνίου “Γκρεμισμένα σπίτια μέσα στο σκοτάδι”. Κάπως έτσι άρχιζε ένα ωραίο τραγούδι της εποχής μας, και τώρα το ζούμε εδώ και πενήντα χρόνια, η εκκλησία του αγίου Γεωργίου γκρεμίστηκε, την άφησαν να γκρεμιστεί οι κάτοικοι του χωριού τούρκοι, μπορεί στην αρχή να άρπαξαν εικόνες και ιερά σκεύη, ίσως κεραμίδια αν είχαν ανάγκη, ο χρόνος όμως το ήξεραν και το ξέρουν πως φέρνει την καταστροφή, υπομονή πολλή έχουν, ξέρουν πως αργά γρήγορα χωρίς να τους κατηγορήσει κανένας θα εξαλειφθεί το ελληνικό χριστιανικό στοιχείο, έστω κι αν κάτι μας λέει πως το...

17 Μαρτίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Ενδιαφέροντα θέματα, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Τιμή-Χρέος στον ήρωα μαθητή Ευαγόρα Παλληκαρίδη

ΤΙΜΗ-ΧΡΕΟΣ ΣΤΟΝ ΗΡΩΑ ΜΑΘΗΤΗ ΕΥΑΓΟΡΑ ΠΑΛΛΗΚΑΡΙΔΗ «-Παρόντες όλοι;» «-Κύριε, ο Ευαγόρας λείπει»! «Παρόντες», λέει ο Δάσκαλος, και με φωνή που τρέμει, αναφωνεί:«Σήκω, Ευαγόρα, να μας πεις Ελληνική Ιστορία», υπογραμμίζοντας, με νόημα, με μια μόνο μικρή φράση, τη συνεχή και αδιάλειπτη, την παντοτινή, την αιώνια παρουσία τού ιδεολόγου ήρωά μας Ευαγόρα Παλληκαρίδη, στις καρδιές όλων των Ελλήνων, όπως αυτή περίτρανα αναδείχθηκε, μέσα από την εθνική του δράση και προσφορά, μέσα από το φωτεινό του παράδειγμα. Και η ιστορικά προδιαγεγραμμένη απόφαση-απάντηση τού οραματιστή Ευαγόρα, υπήρξε σαφής και ξεκάθαρη, δίνοντας, με εθνική υπερηφάνεια, τα διαπιστευτήρια τής τετιμημένης...

14 Μαρτίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Ο εκ Σάμου διδάσκαλος Νικόλαος Στεργιογλίδης στην Ακανθού της Κύπρου (β´ μισό 19ου αι.)

Κωστής Κοκκινόφτας Κέντρο Μελετών Ιεράς Μονής Κύκκου Οι απαρχές της ιστορίας της εκπαίδευσης στην κατεχόμενη σήμερα από τα τουρκικά στρατεύματα εισβολής της Κύπρου κωμόπολη Ακανθού ανάγονται στα μέσα του 19ου αιώνα, οπότε λειτούργησε σχολείο στην κοινότητα για τη μόρφωση των μικρών μαθητών. Μέχρι τότε, τόσο στην Ακανθού, όσο και στα υπόλοιπα χωριά του νησιού, όσοι επιθυμούσαν να μάθουν να γράφουν και να διαβάζουν αποτείνονταν σε κάποιον από τους ολιγογράμματους κατοίκους, συνήθως στον ιερέα, ο οποίος τους δίδασκε γραφή και ανάγνωση, καθώς και, εάν ήταν γνώστης, εκκλησιαστική μουσική. Ο χώρος διδασκαλίας δεν ήταν...

10 Μαρτίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Η συμβολή του Νέαρχου Κληρίδη στην καταγραφή της λαϊκής παράδοσης

Kωστής Kοκκινόφτας Kέντρο Mελετών Iεράς Mονής Kύκκου O Nέαρχος Kληρίδης συγκαταλέγεται ανάμεσα στους πρωτοπόρους συγγραφείς βιβλίων και μελετών, που αφορούν στους θρύλους και τις παραδόσεις της Κύπρου, και συνέβαλε όσο λίγοι στην καταγραφή και διάσωση του τοπικού λαϊκού πολιτισμού. Όπως σημειώνει στην αυτοβιογραφία του, που δημοσίευσε, το 1968, ένα χρόνο πριν από τον θάνατό του, το ενδιαφέρον του αυτό εκδηλώθηκε από τα πρώτα χρόνια του διορισμού του στο Αρρεναγωγείο της γενέτειράς του Aγρού, στα τέλη της δεκαετίας του 1910, όταν κάθε οικογένεια, με βάση τα θέσμια της εποχής, είχε αναλάβει με τη...

4 Μαρτίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Ημέρα μνήμης του ήρωα της ΕΟΚΑ 1955-59 Γρηγόρη Αυξεντίου, του Σταυραετού του Μαχαιρά (3 Μαρτίου)

3 Μαρτίου 1957, ημέρα μνήμης του Ήρωα της ΕΟΚΑ Γρηγόρη Αυξεντίου. Ημέρα, κατά την οποία, οι πάνοπλοι Άγγλοι στρατιώτες, περικύκλωσαν το κρησφύγετο του Υπαρχηγού της ΕΟΚΑ και έριξαν μέσα σε αυτό βενζίνη και χειροβομβίδα, με αποτέλεσμα να πέσει μαχόμενος ο Σταυραετός του Μαχαιρά.  (περισσότερα…)

3 Μαρτίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Το περί της εκπαιδεύσεως αρχείο του Καθηγητή Μάρκου Γαβριηλίδη (1893-1950)

Kωστής Kοκκινόφτας Kέντρο Mελετών Iεράς Mονής Kύκκου Ο Μάρκος Γαβριηλίδης γεννήθηκε στη Λευκωσία, το 1893, και ήταν γιος του Πλάτωνα Χριστοφάκη, πρώην ναζίρη και μετέπειτα παιδονόμου, επιστάτη και βοηθού στο «Φυσικόν Εργαστήριον» του Παγκυπρίου Γυμνασίου (1893-1905). (περισσότερα…)

24 Φεβρουαρίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...