Εθνικά – Ιστορικά

Ο Μητροπολίτης Κυρηνείας (1917-1947) και μετέπειτα Αρχιεπίσκοπος Κύπρου (1947-1950) Μακάριος Β΄

Κωστής Κοκκινόφτας Κέντρο Μελετών Ιεράς Μονής Κύκκου Νεανικά χρόνια και σπουδές O Μιχαήλ, όπως ήταν το κατά κόσμον όνομα του μετέπειτα Aρχιεπισκόπου Κύπρου (1947-1950) Μακαρίου Β´, γεννήθηκε στον Πρόδρομο, το 1870. Ήταν το έκτο και νεαρότερο τέκνο του Xαράλαμπου Παπαϊωάννου Oικονόμου († 1914) και της Δέσποινας Παπαμάρκου († 1913), αδελφής του Αρχιεπισκόπου Κυρίλλου Β´ (1909-1916), δηλαδή αμφότεροι οι παππούδες του ήταν ιερείς. Την περίοδο αυτή το σχολείο της γενέτειράς του, που ίδρυσε, το 1863, ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος Α´, είχε αναστείλει τη λειτουργία του, λόγω οικονομικών δυσκολιών. Γι᾽ αυτό και ο φιλομαθής Μιχαήλ έμαθε...

26 Μαΐου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορία, Ιστορια - Πολιτισμος, Ιστορία της Εκκλησίας της ΚύπρουRead more...

«L’ ENFANT GREC»: Ένα άρθρο του Albert Camus για τον ήρωα Μιχαήλ Καραολή και τη βρετανική πολιτική στην Κύπρο

Στις 9 Μαΐου 1956, χιλιάδες Αθηναίοι βγήκαν στους δρόμους, διαδηλώνοντας υπέρ της ένωσης της Κύπρου με την Ελλάδα. Αφορμή ήταν ο προγραμματισμένος απαγχονισμός των Μιχαήλ Καραολή και Ανδρέα Δημητρίου (23 και 22 ετών αντίστοιχα) την επόμενη ημέρα, στις 10 Μαΐου. Ήταν οι πρώτοι αγωνιστές ΕΟΚΑ που εκτελέστηκαν δι’ απαγχονισμού. Οι διαδηλώσεις στην Αθήνα βάφτηκαν με αίμα: 4 οι νεκροί, εκατοντάδες οι τραυματίες. Νωρίτερα, τον Δεκέμβριο του 1955, μετά την καταδίκη του Μιχαήλ Καραολή σε θάνατο, δημοσιεύτηκε στη γαλλική εφημερίδα L’ Express άρθρο του Albert Camus, υπό τον σημαίνοντα τίτλο «L’...

12 Μαΐου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Μιχαλάκης Καραολής: Αγώνας μέχρις εσχάτων για μια πατρίδα τριών χιλιάδων χρόνων

Ο τιμηθείς προσφάτως με το Βραβείον Νομπέλ της Λογοτεχνίας Γάλλος συγγραφεύς Αλμπέρ Καμύ έχει συνδέσει το όνομά του και με τον αγώνα του Κυπριακού λαού. Το 1955, όταν η συνείδησις όλων των ελευθέρων ανθρώπων είχεν εξεγερθή διά την σωτηρίαν του νεαρού Κυπρίου ήρωος Καραολή, τον οποίον οι Άγγλοι δήμιοι είχαν καταδικάσει εις τον δι’ αγχόνης θάνατον, ο Αλμπέρ Καμύ, πιστός εις την παράδοσιν του Ουγκώ, είπε το θαρραλέον «παρών» του με το κατωτέρω εμπνευσμένον άρθρον του, που υπό τον τίτλον L’enfant Grec (Το Ελληνόπουλο) εδημοσίευσεν εις την γνωστήν επιθεώρησιν Express. «ΤΟ ΒΗΜΑ», 24.10.1957,...

10 Μαΐου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Ο Τίμιος Σταυρός στη λαϊκή παράδοση της Κύπρου

Κωστής Κοκκινόφτας Κέντρο Μελετών Ιεράς Μονής Κύκκου Ο Τίμιος Σταυρός είναι για τον κυπριακό λαό βασικό ιερό σύμβολο και για τον λόγο αυτό προσέρχεται μαζικά στους ναούς, όποτε η Εκκλησία προβάλλει τον Σταυρό για προσκύνηση, όπως κατά τις μεγάλες γιορτές της Υψώσεως, στις 14 Σεπτεμβρίου, και της Σταυροπροσκύνησης, την Τρίτη Κυριακή των Νηστειών. Ο Σταυρός αποτελεί, άλλωστε, αναπόσπαστο στοιχείο της Χριστιανικής πίστης, καθώς υψώνεται στους τρούλους και στα κωδωνοστάσια των ναών και χρησιμοποιείται ως διακοσμητικό στοιχείο στα άμφια των ιερέων και σε κάθε αναγκαίο σκεύος για τη θεία λατρεία. Για τον ίδιο...

7 Μαΐου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Ο Μικρασιατικός Ελληνισμός και η Ιερά Μονή Κύκκου

Kωστής Kοκκινόφτας Κέντρο Μελετών Ιεράς Μονής Κύκκου Από τα πρώτα χρόνια της ίδρυσής της, στα τέλη του 11ου αιώνα, η Μονή Κύκκου κατέστη πανορθόδοξο προσκύνημα, λόγω της διαφύλαξης στο καθολικό της τής θαυματουργής Εικόνας της Θεοτόκου, έργο κατά παράδοση του Ευαγγελιστή Λουκά. Σταδιακά, στα χρόνια που ακολούθησαν, και ιδίως κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας, η Μονή Κύκκου δημιούργησε ένα καλά οργανωμένο δίκτυο Mετοχίων, τόσο εντός, όσο και εκτός Kύπρου, έτσι ώστε να εξασφαλίζει τα απαραίτητα για τη λειτουργία της, καθώς και για τη φιλοξενία των εκατοντάδων επισκεπτών της. Ειδικότερα, τα εκτός Κύπρου...

4 Απριλίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

70 χρόνια ἀπό τήν ἔναρξη τοῦ ἀπελευθερωτικοῦ μας ἀγῶνα

Ἀρχιεπισκόπου Κύπρου κ.κ. Γεωργίου Ὅταν ἕνας λαός, ὅπως εἶναι ὁ λαός μας, διαβαίνει ἐπί αἰῶνες τά μονοπάτια τῆς Ἱστορίας, ὅταν εἶναι προικισμένος μέ ἰδιαίτερα ὑψηλές ἀξίες καί ἰδανικά, ἀλλά καί κατοικεῖ σέ κρίσιμα γεωγραφικά σταυροδρόμια, πού τά ἐποφθαλμιοῦν πολλοί, εἶναι φυσικό στά κατάστιχα τῆς μνήμης του νά εἶναι καταχωρημένα, σέ ἀναρίθμητο πλῆθος, γεγονότα, πρόσωπα, ἡμερομηνίες, ἀναβάσεις θριάμβου, καταβάσεις ὀδύνης, νῖκες καί ἧττες, περηφάνια πολλή γιά ἀποφάσεις ἡρωικές, θρῆνος γιά ἀπώλειες τραγικές. Σέ ἕνα τέτοιο γεγονός, ἀφιερώνουμε, αὐτή τή φορά, τό παρόν τεῦχος τοῦ περιοδικοῦ μας. Σέ μιάν ἐπέτειο μέ πανελλήνια ἀπήχηση,...

1 Απριλίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - Πολιτισμος, Κύριες Ειδήσεις, Ο ΑρχιεπισκοποςRead more...

Εἰς μνήμην τῶν θυσιασθέντων ἡρώων τῆς Πατρίδος Κύπρου. 70 ἔτη ἀπό τήν ἔναρξη τοῦ Ἀπελευθερωτικοῦ ἀγῶνα τῆς ΕΟΚΑ 1955-59

Ἐπισκόπου Μεσαορίας κ. Γρηγορίου Οἱ ἐπέτειοι εἶναι εὐκαιρίες μνημόνευσης ἱερῶν προσώπων, τά ὁποῖα ἐνσυνείδητα γιά μία στιγμή ὑπερέβησαν ἑαυτόν καί ἀγωνιζόμενοι θυσιάστηκαν στόν βωμό τῆς κυπριακῆς ἐλευθερίας. Θυσίασαν τόν ἑαυτό τους γιά ὅ,τι ἀνθρωπίνως ἀνώτερο καί τιμιότερο: τήν Πατρίδα! Ἡ ἀγάπη γιά τήν πατρίδα καί τούς ἀνθρώπους της. Αὐτούς πού πέρασαν, πού ζοῦν καί θά ἔρθουν στό μέλλον. Ἀγῶνας γιά τήν ἐλευθερία καί τή δικαίωση μετά ἀπό πολλούς αἰῶνες δουλείας. Προσευχόμαστε ὅπως ὁ Ἀρχηγός τῆς ζωῆς καί τοῦ θανάτου, ὁ Ἀναστημένος Ἰησοῦς Χριστός τούς κατατάξει ἐν χώρα ζώντων καί σκηναῖς ἁγίων. Μία τέτοια ἡρωική...

31 Μαρτίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, ΕΠΙΣΚΟΠΟΙ ΤΙΤΟΥΛΑΡΙΟΙ, Επίσκοπος Μεσαορίας, Θέματα/Γεγονότα/Δραστηριότητες, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Ἑβδομῆντα χρόνια ἀπὸ τὴν ἔναρξη τοῦ Ἀγῶνα τῆς ΕΟΚΑ

Νίκου Ὀρφανίδη Φιλολόγου-Λογοτέχνη Ἑβδομῆντα χρόνια ἀπὸ τὴν ἔναρξη τοῦ ἀγῶνος τῆς ΕΟΚΑ, τοῦ ἀγῶνος «διὰ τὴν ἀποτίναξιν τοῦ ἀγγλικοῦ ζυγοῦ», ἔτσι ἔλεγε ἐκείνη ἡ πρώτη προκήρυξη μὲ τὴν ὑπογραφὴ «ΕΟΚΑ, Ο ΑΡΧΗΓΟΣ ΔΙΓΕΝΗΣ», σκέφτομαι πόσο μᾶς ὁδηγεῖ καὶ πόσο  καθοδηγεῖ ἐκεῖνο τὸ πάθος του καὶ ἡ δύναμή του νὰ ὑπερασπιστοῦμε αὐτὸ τὸν τόπο, ποὺ δοκιμάζεται πενῆντα χρόνια ἀπὸ τὴν εἰσβολὴ καὶ κατοχὴ τῶν ὀθωμανῶν. Ἔτσι, σὰν ἐφιάλτης μᾶς προέκυψαν σ’ αὐτὸ τὸν τόπο οἱ Τοῦρκοι, σιδερόφρακτοι, μὲ τὶς μηχανὲς τοῦ πολέμου καὶ τοῦ θανάτου, μὲ τὰ φουσάτα τους, ποὺ εἰσέβαλαν στὴν Κύπρο. Ὅ,τι...

30 Μαρτίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Η συμμετοχή των Ελλήνων Κυπρίων στην Επανάσταση του 1821 και η σημασία της

Στο ξέσπασμα της επανάστασης Κύπριοι έσπευσαν να συνδράμουν Η Σωτηρούλα Βασιλείου, δρ Ιστορίας ΑΠΘ και επιστημονική λειτουργός του Ιδρύματος Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ΄ παρουσιάζει στην «Κ» μερικούς από τους Έλληνες Κύπριους που έλαβαν μέρος στην Ελληνική Επανάσταση του 1821. Κατ’ αρχάς ρωτήσαμε τη δρα Βασιλείου αν υπάρχει ασφαλής Ελλήνων Κύπριων που μετέβησαν στην κυρίως Ελλάδα για να πολεμήσουν στο πλευρό των εξεγερμένων Ελλήνων και από πού αντλούμε στοιχεία για τη συμμετοχή τους στον Αγώνα, μάς λέει πως κατά καιρούς έγιναν υπολογισμοί, οι οποίοι ανέβαζαν τον αριθμό των Κυπρίων, που μετέβησαν στην Ελλάδα,...

27 Μαρτίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Οι ηρωίδες της Κύπρου στην Επανάσταση του 1821

Είναι πολλαπλά μαρτυρημένος ο βαρύς φόρος αίματος κληρικών και λαϊκών τον τραγικό Ιούλιο του 1821 στην Κύπρο. Τις ημέρες εκείνες του τρόμου και της οδύνης, και οι γυναίκες πλήρωσαν βαρύ τίμημα. Πέρα από τον πόνο και τη σιωπηλή εγκαρτέρηση, ιδιαίτερα επαχθής ήταν ο φόρος τιμής και αίματος που αναγκάστηκαν να καταβάλουν νεαρές Ελληνίδες. Ωστόσο, ανάμεσά τους, αναφάνηκαν και ηρωικές μορφές, που ύψωσαν το ανάστημά τους και αντιστάθηκαν με σθένος στη βία του Οθωμανού κατακτητή, όπως καταδεικνύεται από ιστορικές πηγές, προφορικές μαρτυρίες αλλά και τη λογοτεχνία, η οποία, έχοντας μια αμφίδρομη...

27 Μαρτίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματαRead more...