Ενδιαφέροντα θέματα

Οι ρόδες της Ιστορίας. Μουσείο Ιστορικής Μοτοσικλέτας Κύπρου

Σωτηρούλα Βασιλείου, Δρ Ιστορίας ΑΠΘ Η επίσκεψη στο Μουσείο Ιστορικής Μοτοσικλέτας, στην καρδιά της παλιάς Λευκωσίας, δίπλα στην Πύλη Πάφου, εκκρεμούσε για μήνες. Πραγματοποιήθηκε 19 μέρες πριν τα Χριστούγεννα. Αφετηριακό κίνητρο: οι μοτοσικλέτες που συνδέονται με ιστορικά γεγονότα και πρόσωπα: τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, τον Αγώνα της ΕΟΚΑ, τον Εθνάρχη Μακάριο Γ΄ αλλά και τον John F. Kennedy. Γιατί τώρα; Λόγω του μοτοσικλετιστή Αγίου Βασίλη και του επίκαιρου μηνύματός του. Ο ιδρυτής του μουσείου, ο Ανδρέας Νικολάου (κατόπιν εντολής παραλείπω το «κύριος») γεννήθηκε το 1965, στην Κυρά Μόρφου, τέταρτο παιδί από τα...

Στον Άγιο Νικόλαο της Στέγης

Νίκου Ορφανίδη Φιλολόγου – Λογοτέχνη Γυρίζω συχνὰ στὸν Ἅγιο Νικόλαο τῆς Στέγης, στὴν Κακοπετριά. Τότε ποὺ πήγαμε γιὰ πρώτη φορὰ κατασκήνωση. Στὴν κατασκήνωση τῶν κατηχητικῶν τῆς Ἱερᾶς Ἀρχιεπισκοπῆς. Ἦταν ἡ πρώτη φορὰ ποὺ φεύγαμε μὲ τὸν ἀδελφό μου ἀπὸ τὸ σπίτι, πήγαμε μὲ τὸν πατέρα μας καὶ ἀγοράσαμε μιὰ βαλίτσα καὶ γιὰ τοὺς δυό μας. Γιὰ μένα καὶ τὸν δίδυμο ἀδελφό μου, τὸν Λουκᾶ. Ὅλα ἦταν ἀκριβὰ τότε. Αὐτὴ τὴ βαλίτσα τὴν ἔχω μέχρι σήμερα. Μιὰ βαλίτσα τῆς ἐποχῆς, μὲ ξύλινο σκελετὸ καὶ πράσινο χαρτόνι, μ’ αὐτὴν πήγαμε μετὰ στὴν Ἀθήνα, νὰ...

Ἐκκλησιαστικοί θησαυροί ἀπό τή μονή τοῦ Ἁγίου Νικολάου τῆς Στέγης καί τό μετόχι της, Παναγία ἡ Ἀποθεριώτισσα, στήν Κακοπετριά

Χριστόδουλου Χατζηχριστοδούλου Βυζαντινολόγου Στά νότια της Κακοπετριᾶς στήν ὀρεινή, δύσβατη δασώδη τοποθεσία Ἀποθέρι ἤ Ἀποθέρκα[1], βρισκόταν τό παλαιό μετόχι τῆς Παναγίας τῆς Ἀποθεριώτισσας, μετόχι τῆς Μονῆς τοῦ Ἁγίου Νικολάου τῆς Στέγης. Τό μετόχι φαίνεται ὅτι καταστράφηκε κατά τόν 18ο αἰώνα, ἐποχή κατά τήν ὁποία ἡ κυρίωνυμος μονή δέν εἶχε μοναχούς, ὁπόταν οἱ εὐσεβεῖς κάτοικοι τῆς Κακοπετριᾶς μετέφεραν γιά προστασία στόν κεντρικό ναό τῆς Μεταμορφώσεως τοῦ Σωτῆρος στήν Κακοπετριά ἐκκλησιαστικά βιβλία τῆς μονῆς τοῦ Ἁγίου Νικολάου καί ἱερά κειμήλια τῆς Ἀποθεριώτισσας. Στά κειμήλια αὐτά περιλαμβάνονται ἡ θαυματουργός ἐφέστιος εἰκόνα τῆς Παναγίας καί...

Μια τολμηρή πρωτοβουλία…

Του Χριστάκη Ευσταθίου Οι εφιαλτικές διαστάσεις που προσλαμβάνει το δημογραφικό πρόβλημα στην Κύπρο, όπως άλλωστε επιβεβαιώνεται και από τα επίσημα στοιχεία, δεν αφήνει καθόλου περιθώρια για εφησυχασμό και υποβάθμιση μιας πραγματικότητας που βοά τόσο εκκωφαντικά… Τα δεδομένα είναι τόσο απλά αλλά και ξεκάθαρα. Με τον δείκτη γονιμότητας να βρίσκεται σταθερά πολύ κάτω από το όριο αναπλήρωσης (περίπου στο 1,3), ο πληθυσμός γερνά με ταχείς ρυθμούς, απειλώντας ευθέως τη βιωσιμότητα του κοινωνικού συστήματος, την οικονομική ανάπτυξη, και το κυριότερο: την εθνική μας υπόσταση. Σ’ αυτά τα δεδομένα, η Ιερά Αρχιεπισκοπή Κύπρου έσπευσε ν’...

Αιχμαλωσίες

Δρ Σωτηρούλα Βασιλείου «Μετά από 738 ημέρες αιχμαλωσίας στη Γάζα, οι τελευταίοι 20 Ισραηλινοί όμηροι της Χαμάς απελευθερώθηκαν, επιστρέφοντας βαθιά αλλαγμένοι στην αγκαλιά των οικογενειών τους. Οι εικόνες των επανενώσεων σηματοδότησαν το τέλος μιας εφιαλτικής περιόδου που ξεκίνησε στις 7 Οκτωβρίου 2023, με την αιματηρή επίθεση της Χαμάς στο Ισραήλ, μια επίθεση που άφησε πίσω της πάνω από 1.200 νεκρούς και 251 απαχθέντες» (philenews, 13.10.2025). H είδηση της απελευθέρωσης των τελευταίων επιζήσαντων ομήρων συμπλέκεται με άλλες: «Επιζών της σφαγής της Χαμάς αυτοκτόνησε δύο χρόνια μετά: ‘Δεν μπορώ να υποφέρω άλλο’, το σπαρακτικό μήνυμά...

Ιερός Ναός του Αγίου Δημητρίου, πολιούχου της Θεσσαλονίκης

Ο ιερός ναός του Αγίου Δημητρίου, πολιούχου της Θεσσαλονίκης, βρίσκεται στο κέντρο της πόλης, επί της οδού Αγίου Δημητρίου, πάνω από την αρχαία Αγορά και αποτελεί αδιαμφισβήτητα το σημαντικότερο παλαιοχριστιανικό μνημείο της, τόσο για θρησκευτικούς, όσο και για ιστορικούς λόγους. Η παλαιοχριστιανική βασιλική κτίστηκε στον χώρο, όπου κατά τη ρωμαϊκή περίοδο υπήρχε συγκρότημα δημοσίων λουτρών. Σύμφωνα με την παράδοση στις θέρμες αυτές φυλακίστηκε και μαρτύρησε με λογχισμό ο άγιος Δημήτριος, ο οποίος θεωρήθηκε από τη ρωμαϊκή διοίκηση υπεύθυνος για την ήττα του παλαιστή Λυαίου από το μαθητή του Δημήτριου, Νέστορα.

Η ίδρυση του πρώτου Ελληνορθόδοξου Σχολείου στη Λάρνακα (1733)

Kωστής Kοκκινόφτας Kέντρο Mελετών Iεράς Mονής Kύκκου H IΔPYΣH TOY ΠPΩTOY EΛΛΗΝΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΣXOΛEIOY ΣTH ΛAPNAKA (1733) Oι γενικότερες συνθήκες, που επικράτησαν στην Kύπρο μετά την κατάκτησή της από τους Oθωμανούς το 1571, συνέτειναν ώστε η εκπαίδευση στο νησί να παραμείνει στάσιμη και τα σχολεία που ιδρύθηκαν, κατά τους πρώτους αιώνες της Tουρκοκρατίας, να είναι ελάχιστα. Tο μόνο σχολείο, για το οποίο έχουμε σαφείς μαρτυρίες ότι λειτούργησε την περίοδο αυτή, ήταν του Iερομόναχου Λεόντιου Eυστράτιου, τη δεκαετία του 1590, πιθανόν στη Mονή του Aγίου Iωάννη του Πίπη στη Λευκωσία, όπου αργότερα υπηρέτησε ως Hγούμενος....

Σιωπηλή… κρίση: Το ζοφερό τοπίο της ψυχικής υγείας των νέων – Οι αριθμοί της αγωνίας

του Χριστάκη Ευσταθίου Σε μια εποχή που οργιάζει ο λόγος για τα δικαιώματα του ανθρώπου και την πάλη για την κατοχύρωσή τους, η ψυχική υγεία προβάλλει ως θεμελιώδους σημασίας, ειδικότερα για τα παιδιά και τους νέους. Παρέλασε πρόσφατα και η Παγκόσμια Ημέρα Ψυχικής Υγείας. Όπως ήταν φυσικό φορείς, οργανισμοί και σύνολα, έσπευσαν να τονίσουν την τεράστια σημασία της. (περισσότερα…)

8 Οκτωβρίου 451 – Ξεκινούν οι εργασίες της Δ ́ Οικουμενικής Συνόδου

Σε μια περίοδο έντονων δογματικών ζυμώσεων και πολιτικών ανακατατάξεων, όπως ήταν ο 5ος αιώνας, η Σύνοδος όρισε με ακρίβεια το 451 την ορθή κατανόηση του μυστηρίου της ενανθρώπησης Η Δ’ Οικουμενική Σύνοδος της Χαλκηδόνας αποτελεί ένα σημαντικό ορόσημο για την ιστορία του χριστιανισμού. Σε μια περίοδο έντονων δογματικών ζυμώσεων και πολιτικών ανακατατάξεων, όπως ήταν ο 5ος αιώνας, η Σύνοδος όρισε με ακρίβεια το 451 την ορθή κατανόηση του μυστηρίου της ενανθρώπησης, προσφέροντας στην Εκκλησία ένα κείμενο πίστεως (Ορος της Χαλκηδόνας), το οποίο παραμένει έως και σήμερα στο επίκεντρο της ορθόδοξης χριστιανικής...

1η Σεπτεμβρίου – Αρχή Ινδίκτου – Ημέρα αφιερωμένη στο περιβάλλον

Την 1η Σεπτεμβρίου η Εκκλησία εορτάζει την έναρξη του εκκλησιαστικού έτους, την αρχή της Ινδίκτου. Η Ίνδικτος προέρχεται από τη λατινική λέξη indictio η οποία σημαίνει ορισμός, διάγγελμα. Πριν εξελιχθεί σε εορτολογικό γεγονός, αναφερόμενο στην έναρξη και τον αγιασμό του νέου εκκλησιαστικού έτους, παρέπεμπε στο διάγγελμα, που εκδιδόταν από τους Ρωμαίους αυτοκράτορες, τον Σεπτέμβριο, ανά δεκαπενταετία, καθορίζοντας τον φόρο επί της παραγωγής της γης, για τη συντήρηση του στρατού. Σταδιακά, καθιερώθηκε να ονομάζονται ινδικτιώνες και οι δεκαπενταετείς φορολογικοί περίοδοι. Ο Σεπτέμβριος είναι ο μήνας της συγκομιδής ποικίλων καρπών και της προετοιμασίας...