Ιστορια – Πολιτισμος – Σελίδα 13

Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου: Ομιλία εις την Πεντηκοστήν

1. Εἶναι μεγάλα, ἀγαπητοί, καί ξεπερνοῦν κάθε ἀνθρώπινη λογική τά χαρίσματα πού μᾶς δώρησε σήμερα ὁ φιλάνθρωπος Θεός. Γι᾿ αὐτό λοιπόν ἄς χαιρόμαστε ὅλοι μαζί καί χορεύοντας ἀπό χαρά ἄς ὑμνήσομε τόν Κύριό μας. Γιατί ἡ σημερινή ἡμέρα εἶναι γιά μᾶς ἑορτή καί πανήγυρη. Ὅπως δηλαδή ἡ μία ἐποχή διαδέχεται τήν ἄλλη καί τό ἕνα ἡλιοστάσιο τό ἄλλο, ἔτσι ἀκριβῶς καί στήν Ἐκκλησία ἡ μία ἑορτή διαδέχεται τήν ἄλλη καί μᾶς πηγαίνουν ἀπό τή μία στήν ἄλλη. Πρίν ἀπό λίγες ἡμέρες λοιπόν ἑορτάσαμε τό σταυρό, τό πάθος, τήν ἀνάσταση, ὕστερα...

29 Μαΐου 2026Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

«Στις 29 Μαΐου 1453 ένας πολιτισμός σαρώθηκε αμετάκλητα»

Με τη φράση αυτή ο Άγγλος βυζαντινολόγος Στίβεν Ράνσιμαν περιγράφει την κατάληψη της Πόλης από τους Οθωμανούς, τις εκτεταμένες λεηλασίες και την πανηγυρική είσοδο του Μωάμεθ του Πορθητή στην Αγία Σοφία το βράδυ της άλωσης, όπου, «αναβάς επί της Αγίας Τραπέζης», ευχαρίστησε τον Αλλάχ. Οι αιτίες της πτώσης Η κατάληψη της Πόλης από τους Μωαμεθανούς ήταν το τραγικό τέλος μιας θλιβερής ιστορίας με ποικίλες διαπλοκές, εντός και εκτός των τειχών. Το ειδεχθές έγκλημα των σταυροφόρων του 1204, η πνευματική παρακμή, τα θρησκευτικά πάθη, οι προσπάθειες επιβολής της Ένωσης των Ορθοδόξων με τους...

29 Μαΐου 2026Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Μνήμη της Οσίας Υπομονής (29 Μαΐου)

Σήμερα, 29 Μαΐου, η Εκκλησία μας τιμά τη μνήμη της Αγίας Οσιομάρτυρος Θεοδοσίας, η οποία γεννήθηκε από Χριστιανούς και πλούσιους γονείς στην Κωνσταντινούπολη, στα χρόνια του αυτοκράτορα Θεοδοσίου Γ΄, του Αδραμυττηνού (716 μ.Χ.). (περισσότερα…)

29 Μαΐου 2026Αγιολόγιον, Αφιερώματα / Αγιολόγιο, Ιστορια - Πολιτισμος, ΜάιοςRead more...

Η εικόνα της Πεντηκοστής

Δέσποινα Ιωάννου -Βασιλείου Εκ πρώτης όψεως η εικόνα της Πεντηκοστής φαίνεται να περιγράφει ένα ιστορικό γεγονός. Η εικόνα σε αντιδιαστολή με τη φυσιοκρατική ζωγραφική δεν εμμένει στην επιφάνεια. Όλες οι εικόνες του Δωδεκάορτου ξεδιπλώνουν δειλά όλο το νήμα της αναδημιουργίας του ανθρώπου και της φύσης μέσα από την άπειρη αγάπη του Θεού. (περισσότερα…)

28 Μαΐου 2026Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Το Μετόχιο του Ξηροποτάμου

Kωστής Kοκκινόφτας Κέντρο Μελετών Ιεράς Μονής Κύκκου Στα παλαιότερα χρόνια, και ιδίως κατά την Τουρκοκρατία (1571-1878), η Mονή Kύκκου διατηρούσε ένα πολύ καλά οργανωμένο δίκτυο Μετοχίων τόσο εντός, όσο και εκτός Kύπρου, που συνέτειναν ώστε να καταστεί οικονομικά αυτοδύναμη. Στην αξιοποίηση των περιουσιακών στοιχείων των Μετοχίων αυτών εντοπίζονται οι ρίζες της μετέπειτα οικονομικής της ευρωστίας, που της επέτρεψε να αποτελέσει μία από τις κυριότερες πηγές χρηματοδότησης της μορφωτικής προσπάθειας του κυπριακού λαού και ενίσχυσης των εθνικών διεκδικήσεών του στα χρόνια της Aγγλοκρατίας (1878-1960). Aνάμεσα στα Μετόχια αυτά εξέχουσα θέση κατέχει το Μετόχιο...

28 Μαΐου 2026Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Κωνσταντίνος Παλαιολόγος. Ο τελευταίος Αυτοκράτορας του Βυζαντίου

«Ανήρ αγαθός ην και του κοινού κηδεμών» (Κριτόβουλος) Χριστόδουλου Γ. Παχουλίδη Η 29η Μαΐου φέρνει κάθε χρόνο στη μνήμη των Ελλήνων την αποφράδα Τρίτη της 29ης Μαΐου 1453, κατά την οποία η Κωνσταντινούπολη, «το μάτι της Ανατολής» και «το κλειδί της Οικουμένης» κατά τον ανώνυμο θρηνωδό, έπεσε στα χέρια των αλλοθρήσκων Τούρκων∙ (περισσότερα…)

28 Μαΐου 2026Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Μνήμη του Αγίου Ανδρέα του δια Χριστόν σαλού (28 Μαΐου)

Σήμερα, η Εκκλησία τιμά τη μνήμη των μαρτύρων Ευτυχίου, Ελικωνίδας, του Νεομάρτυρος Ζαχαρία από την Προύσα της Μ. Ασίας και του Αγίου Ανδρέα του δια Χριστόν σαλού. Ο Άγιος Ανδρέας καταγόταν από τη Σκυθία και βρέθηκε στην Κωνσταντινούπολη γύρω στα μέσα του 5ου αιώνα μ.Χ., ως υπηρέτης κάποιου ευλαβούς και εύπορου Χριστιανού, του Θεόγνωστου. Με τη βοήθεια του αφέντη του, πήγε σε σχολείο και διακρινόταν μάλιστα για την επίδοσή του. (περισσότερα…)

28 Μαΐου 2026Αγιολόγιον, Αφιερώματα / Αγιολόγιο, Ιστορια - Πολιτισμος, ΜάιοςRead more...

Μνήμη του οσίου Ιωάννη του Ρώσου (27 Μαΐου)

Σήμερα, η Εκκλησία εορτάζει τη μνήμη του Οσίου Ιωάννου του Ρώσου και του Ιερομάρτυρος Ελλαδίου. Επίσης, σήμερα εορτάζουμε τη μετακομιδή των λειψάνων του Ιερομάρτυρος Θεράποντος από την Κύπρο στην Κωνσταντινούπολη. (περισσότερα…)

27 Μαΐου 2026Αγιολόγιον, Αφιερώματα / Αγιολόγιο, Ιστορια - Πολιτισμος, ΜάιοςRead more...

Κήρυγμα Κυριακής Αγίων Πατέρων Α΄ Οικουμενικής Συνόδου (Καθεδρικός Ναός Αποστόλου Βαρνάβα, 24 Μαΐου 2026)

π. Δημήτριου Δημοσθένους Η σημερινή Κυριακή, αγαπητοί μου χριστιανοί, είναι η έβδομη από του Πάσχα, όπου η Εκκλησία μας όρισε να τιμάται η σύναξη των Αγίων Πατέρων που συγκρότησαν την Α΄ Οικουμενική Σύνοδο. Γιορτάσαμε στο παρελθόν έτος, τα 1700 χρόνια από τη συγκρότηση της Α΄ Οικουμενικής Συνόδου και συνεχίζουμε κάθε χρονιά τέτοια Κυριακή, να θυμόμαστε αυτό το γεγονός. Όμως για ποιους λόγους επιλέχθηκε τη συγκεκριμένη Κυριακή να μνημονεύουμε αυτό το γεγονός; Όπως αναφέρεται στις πηγές, η Α΄ Οικουμενική Σύνοδος συνήλθε στη Νίκαια της Βιθυνίας, και οι εργασίες της ξεκίνησαν από τις 20...

26 Μαΐου 2026Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Μνήμη του αγίου Συνεσίου, Επισκόπου Καρπασίας (26 Μαΐου)

Σήμερα η Αγία μας Ορθόδοξος Εκκλησία εορτάζει, 26 Μαΐου, τη μνήμη των Αποστόλων Κάρπου και Αλφαίου (εκ των Ο΄ Αποστόλων), καθώς και του Αγίου Συνεσίου, Επισκόπου Καρπασίας της Κύπρου. (περισσότερα…)

26 Μαΐου 2026Αγιολόγιον, Αφιερώματα / Αγιολόγιο, Ιστορια - Πολιτισμος, ΜάιοςRead more...