Ιστορια - Πολιτισμος

Τά πάθη ὡς τελώνια

του Φώτη Σχοινά Πέρα ἀπό τή διδασκαλία τῶν Πατέρων γιά τά δαιμόνια ὡς τελώνια ὑπάρχει καί ἡ μυστική διδασκαλία γιά τά πάθη ὡς τελώνια[1] κατά καί μετά τήν ἔξοδο τῆς ψυχῆς ἀπό τό σῶμα. Τά μή δυνάμενα μετά θάνατον νά ἱκανοποιηθοῦν ψεκτά πάθη δίκην δαιμονίων ταλανίζουν τήν ψυχή κατά καί μετά τήν ἔξοδό της ἀπό τό σῶμα. Ὁ ἱερός Χρυσόστομος γράφει ὅτι τήν τελευταία ἡμέρα τῆς ἐπίγειας ζωῆς τοῦ ἀνθρώπου τά ἁμαρτήματα πού διέπραξε καθ’ὅλη τή διάρκεια τῆς ζωῆς του «συστρέφει τήν ψυχήν», δηλαδή συνταράσσουν, ἀνακατεύουν τήν ψυχή. Τά ψεκτά πάθη...

15 Απριλίου 2026Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Τετάρτη της Διακαινησίμου (15 Απριλίου 2026)

Χριστός Ανέστη! Σήμερα η Εκκλησία τιμά τη μνήμη του αγίου Κρήσκεντος και των Ιερομαρτύρων Λεωνίδου, επισκόπου Αθηνών, ο οποίος εκοιμήθη το 250 μ.Χ., και Θεοδώρου πρεσβυτέρου. Επίσης, τιμούμε τη μνήμη των Μαρτύρων γυναικών Αναστασίας και Βασιλίσσης. Ο άγιος Κρήσκης καταγόταν από τα Μύρα της Λυκίας και έζησε την εποχή της ειδωλολατρίας. Μαθητής του Αποστόλου Παύλου, επέδειξε σε όλη τη διάρκεια της ζωής του αξιοθαύμαστη ευσέβεια. Ακόμη και σε προχωρημένη ηλικία δεν έπαυσε να αγωνίζεται για την κατήχηση των ειδωλολατρών, και με τη ζωή και τον λόγο του, και την προαιρετική ένταξή του στην Εκκλησία,...

15 Απριλίου 2026Αφιερώματα / Αγιολόγιο, Θέματα Πεντηκοσταρίου, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...
Ραφαήλ Νικόλαος και Ειρήνη

Τρίτη του Πάσχα (14 Απριλίου 2026)

Ως ζωηφόρος, ὡς Παραδείσου ὡραιότερος, ὄντως καί παστάδος πάσης βασιλικῆς, ἀναδέδεικται λαμπρότερος, Χριστέ, ὁ τάφος σου, ἡ πηγή τῆς ἡμῶν ἀναστάσεως. (περισσότερα…)

14 Απριλίου 2026Αφιερώματα / Αγιολόγιο, Θέματα Πεντηκοσταρίου, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Ανάσταση Χριστού Θεασάμενοι

Αγίου Συμεών Νέου Θεολόγου Αδελφοί και πατέρες, ήρθε το Πάσχα, η χαρμόσυνη μέρα της Ανάστασης του Χριστού, η αιτία κάθε ευφροσύνης και αγαλλίασης, που έρχεται μια φορά το χρόνο ή μάλλον έρχεται καθημερινά και συνεχώς σε εκείνους που κατανοούν το μυστικό της νόημα. Ήρθε και γέμισε τις καρδιές μας χαρά και αγαλλίαση λύνοντας τον κόπο της πάνσεπτης νηστείας και τελειοποιώντας και παρηγορώντας τις ψυχές μας. Ας ευχαριστήσουμε, λοιπόν, τον Κύριο, που μας πέρασε μέσα από το πέλαγος της νηστείας και μας οδήγησε με ευφροσύνη στο λιμάνι της Ανάστασής Του. Ας τον ευχαριστήσουμε...

13 Απριλίου 2026Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Δευτέρα του Πάσχα (13 Απριλίου 2026)

Χριστός Ανέστη! Δευτέρα της Διακαινησίμου, η Εκκλησία, τιμά τη μνήμη του αγίου Μαρτίνου  πάπα Ρώμης, του ομολογητού (†655), των Μαρτύρων Δάδα, Μαξίμου, Ελευθερίου του Πέρσου, Ζωίλου, Θεοδοσίου, Θεοδοσίας της βασιλίσσης και Γεροντίου, καθώς και την ανακομιδή και κατάθεση στην Αρχιεπισκοπή, στη Λευκωσία (1967), των ιερών λειψάνων του νεομάρτυρα αγίου Γεωργίου του Κυπρίου, ο οποίος μαρτύρησε στις 23 Απριλίου 1752 στην Άκρα (αρχαία Πτολεμαΐδα) της Παλαιστίνης. Εξαιτίας της φτώχιας και της σκλαβιάς έφυγε από την Κύπρο, μικρό παιδί, για εργασία ο Γεώργιος. Μπήκε στην υπηρεσία Ευρωπαίου προξένου. Μεταξύ των υπηρεσιών ψώνιζε τρόφιμα για την οικία του...

13 Απριλίου 2026Αφιερώματα / Αγιολόγιο, Θέματα Πεντηκοσταρίου, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Aπο τον κυπριακό τύπο των πρώτων χρονών της Αγγλοκρατίας: Έθιμα του Πάσχα

Κωστής Κοκκινόφτας Kέντρο Mελετών Iεράς Mονής Kύκκου Στον κυπριακό τύπο των πρώτων χρόνων της Aγγλοκρατίας εντοπίζονται πολλά δημοσιεύματα, που περιγράφουν τις συνήθειες και τον τρόπο ζωής των Kυπρίων της εποχής. Aνάμεσά τους περιλαμβάνονται και μερικά, που αναφέρονται στα έθιμα της μέρας του Πάσχα, της σημαντικότερης για τον ελληνικό λαό χριστιανικής γιορτής και της πλουσιότερης σε εορταστικές εκδηλώσεις. Tη μέρα αυτή, όπως αναφέρεται, οι κάτοικοι φρόντιζαν να μεταβαίνουν στις γενέτειρές τους, από τις πόλεις όπου διέμεναν, και να συνεορτάζουν με συγγενείς και φίλους το μεγάλο γεγονός της Aνάστασης του Θεανθρώπου. Ένα από τα χαρακτηριστικότερα...

12 Απριλίου 2026Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορία, Ιστορια - Πολιτισμος, Ιστορία της ΚύπρουRead more...

Αναστάσιμη φωτοχυσία

“Νυν πάντα πεπλήρωται φωτός, ουρανός τε και γη και τα καταχθόνια” Όλη η κτίση, όλη η δημιουργία συμμετέχει στο φως της Αναστάσεως το οποίο καταυγάζει όλη την οικουμένη. Ο Αναστάς Κύριός μας είναι το φως του κόσμου και μάς προσκαλεί στη χαρά που μας προσφέρει: “εισέλθετε πάντες”. Γιατί όπως μας βεβαιώνει η Εκκλησία, ο Κύριος «δέχεται τον έσχατον καθάπερ και τον πρώτον.... και τον ύστερον ελεεί και τον πρώτον θεραπεύει. Κακείνω δίδοσι και τούτω χαρίζεται. Και τα έργα δέχεται και τη γνώμην ασπάζεται, και την πράξιν τιμά και την πρόθεσιν επαινεί...»...

12 Απριλίου 2026Ενημερωτικό Δελτίο, Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Κατηχητικός Λόγος Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου

Εί τις ευσεβής και φιλόθεος, απολαυέτω της καλής ταύτης και λαμπράς πανηγύρεως. Εί τις ευγνώμων, εισελθέτω χαίρων εις την χαράν του Κυρίου αυτού. Εί τις έκαμε νηστεύων, απολαυέτω νύν το δηνάριον. Εί τις από της πρώτης ώρας ειργάσατο, δεχέσθω σήμερον το δίκαιον όφλημα. Εί τις μετά την τρίτην ήλθεν, ευχαρίστως εορτασάτω. Εί τις μετά την έκτην έφθασε, μηδέν αμφιβαλλέτω˙ και γάρ ουδέν ζημειούται. Εί τις υστέρησεν εις την ενάτην, προσελθέτω, μηδέν ενδοιάζων. Εί τις εις μόνην έφθασε την ενδεκάτην, μη φοβηθή την βραδύτητα˙ φιλότιμος γάρ ων ο Δεσπότης, δέχεται τον έσχατον καθάπερ και τον πρώτον˙ αναπαύει τον...

12 Απριλίου 2026Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...
Ανάσταση Κυρίου

Κυριακή του Πάσχα

«Την Ανάστασίν σου, Χριστέ Σωτήρ, άγγελοι υμνούσιν εν ουρανοίς, και ημάς τους επί γης καταξίωσον εν καθαρά καρδία σε δοξάζειν». «Ἀναστάσεως ἡμέρα λαμπρυνθῶμεν Λαοί, Πάσχα Κυρίου, Πάσχα· ἐκ γὰρ θανάτου πρὸς ζωήν, καὶ ἐκ γῆς πρὸς οὐρανόν, Χριστὸς ὁ Θεός, ἡμᾶς διεβίβασεν, ἐπινίκιον ᾄδοντας». Καθαρθῶμεν τὰς αἰσθήσεις, καὶ ὀψόμεθα, τῷ ἀπροσίτῳ φωτὶ τῆς ἀναστάσεως, … .   Με τον Καλόν Λόγο που πριν λίγες ώρες εψάλη στις Εκκλησίες, όλοι μαζί οι Ορθόδοξοι Χριστιανοί βιώσαμε το λαμπροφόρο γεγονός της Αναστάσεως. Το πανίερο γεγονός, με το οποίο ο Θεάνθρωπος Λυτρωτής μας Ιησούς Χριστός επισφράγισε την παρουσία...

12 Απριλίου 2026Αφιερώματα / Αγιολόγιο, Θέματα Πεντηκοσταρίου, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Μεσολόγγι: Η θυσία που φώτισε τον κόσμο και ανέστησε την Επανάσταση. Τα γεγονότα και οι απόηχοι σε ποίηση και τέχνη

Σωτηρούλα Βασιλείου, Δρ Ιστορίας Α.Π.Θ. «Μισολόγγι! Χαρά της ιστορίας, Γη επαγγελμένη! Πάνε εκατό χρόνια, κι ας πάνε. Η θύμηση άχρονη μπροστά σου θα γονατίζει», έγραψε ο Κωστής Παλαμάς το 1926, καθώς συμπληρωνόταν ένας αιώνας από την Έξοδο του Μεσολογγίου. Φέτος, 200 χρόνια μετά τη συγκλονιστική εποποιΐα, η θύμησή της, εμπλουτισμένη πια, τιμάται με λαμπρές εκδηλώσεις, κυρίως στην Ελλάδα αλλά και πέραν αυτής. Άλλωστε, η πτώση του Μεσολογγίου υπήρξε εξαρχής γεγονός διεθνούς σημασίας και ισχυρού συμβολισμού. «Μάγεμα η φύσις κι όνειρο στην ομορφιά και χάρη […] όποιος πεθάνει σήμερα χίλιες φορές πεθαίνει», τονίζει ο Διονύσιος Σολωμός, προβάλλοντας την τραγικότητα...

11 Απριλίου 2026Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...