Ιστορια - Πολιτισμος

Ο Κύπριος Νεομάρτυρας Μιχαήλ (†1836)

Κωστής Κοκκινόφτας Κέντρο Μελετών Ιεράς Μονής Κύκκου Οι Κύπριοι Νεομάρτυρες Oι Nεομάρτυρες είναι μία ιδιότυπη κατηγορία Aγίων των νεότερων χρόνων, η οποία χαρακτηρίζεται αφενός από τον φορέα που επέβαλλε το μαρτύριο, δηλαδή τον Tούρκο κατακτητή, και αφετέρου από την εμμονή του Mάρτυρα στην Oρθόδοξη πίστη. (περισσότερα…)

Η ψηλάφηση του Αγίου Αποστόλου Θωμά

«Φέρε τον δάκτυλόν σου ώδε και ίδε τας χείρας μου, και φέρε την χείρα σου και βάλε εις την πλευράν μου, και μη γίνου άπιστος, αλλά πιστός» Χριστόδουλου Γ. Παχουλίδη Εκείνο το ευλογημένο βράδυ της «μιάς των Σαββάτων» που, μετά το εκούσιο Πάθος και την ένδοξή Του Ανάσταση, εμφανίστηκε ο Κύριος στους μαθητές Του, έλειπε ένας, ο Θωμάς. Όταν οι άλλοι συμμαθητές του του είπαν, ότι «εωράκαμεν τον Κύριον», δεν μπόρεσε  να το πιστέψει. Ζητούσε να ψηλαφήσει ο ίδιος τις πληγές του Διδασκάλου του, του Ιησού Χριστού, για να πιστέψει. Ο Αναστάς και...

Κυριακή του Θωμά (19 Απριλίου 2026)

Σὲ τὸν χοϊκῇ παλάμῃ, ψηλαφώμενον πλευράν, καὶ μὴ φλέξαντα ταύτην, πυρὶ τῷ τῆς ἀΰλου θείας οὐσίας, ἐν ὕμνοις μεγαλύνομεν. Χριστός Ανέστη! Η σημερινή Κυριακή ονομάζεται Κυριακή του Θωμά ή ακόμη ονομάζεται Αντίπασχα ή Καινή (καινούρια) Κυριακή. Από σήμερα εορτάζουμε την πρώτη ημέρα της εβδομάδος, την Κυριακή, ως ημέρα της Αναστάσεως του Κυρίου. Η ονομασία Κυριακή του Θωμά οφείλεται στην εορτή του ιστορικού γεγονότος της ψηλάφησης του Θωμά, οκτώ ημέρες μετά την Ανάσταση του Χριστού. Εορτάζουμε, σήμερα 19 Απριλίου, τη μνήμη του Ιερομάρτυρος Παφνουτίου, των Μαρτύρων Θεοδώρου (2ος αιώνας μ.Χ.), της μητέρας του Φιλίππας, των στρατιωτών Διοσκόρου,...

Σάββατο προ της Κυριακής του Θωμά (18 Απριλίου 2026)

Χριστός Ανέστη! Σήμερα, 18 Απριλίου, η Αγία μας Ορθόδοξος Εκκλησία τιμά τη μνήμη των αγίων Σάββα του Στρατηλάτου (του Γότθου), του Κυρίλλου Κωνσταντινουπόλεως, Ιωάννου του Νεομάρτυρος του εξ Ιωαννίνων (1526) (περισσότερα…)

17 Απριλίου 1957: Άφιξη του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ΄ στην Αθήνα από τις Σεϋχέλλες

Σωτηρούλα Βασιλείου Δρ Ιστορίας  Στις 17 Απριλίου 1957, Mεγάλη Τετάρτη, ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος Γ΄, έφθασε στην Αθήνα, από τις Σεϋχέλλες, όπου βρισκόταν εξόριστος από τον Μάρτιο του 1956. Μαζί του έφτασαν και οι συνεξόριστοί του Μητροπολίτης Κυρηνείας Κυπριανός, Παπασταύρος Παπαγαθαγγέλου και Πολύκαρπος Ιωαννίδης. Η άρση της εξορίας συνδυάστηκε με τον όρο της μη επιστροφής στην Κύπρο. Στην Αθήνα ο ελληνικός λαός επεφύλαξε στον Αρχιεπίσκοπο αποθεωτική υποδοχή, οργανωμένη από την Πανελλήνια Επιτροπή Αυτοδιάθεσης Κύπρου. Από το αεροδρόμιο του Ελληνικού μέχρι το ξενοδοχείο «Petit Palais» (όπου κατέλυσε ο Αρχιεπίσκοπος) συγκεντρώθηκαν δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι (100.000-300.000 σύμφωνα με τον...

Ένα άγνωστο ποίημα του Γεώργιου Βιζυηνού

Kωστής Kοκκινόφτας Kέντρο Mελετών Iεράς Mονής Kύκκου H ταύτιση του παιδονόμου της Eλληνικής Σχολής Λευκωσίας Γεώργιου Mιχαηλίδη με τον Γεώργιο Bιζυηνό (1849-1896) από τον Πέτρο Παπαπολυβίου συνέτεινε ώστε να εντοπιστεί στο Aρχείο της Aρχιεπισκοπής Kύπρου ένα άγνωστο ποίημα του Θρακιώτη ποιητή. Πρόκειται για άτιτλο ποίημα - ύμνο στον Aρχιεπίσκοπο Σωφρόνιο Γ΄ (1865-1900), ο οποίος είχε θέσει υπό την προστασία του τον Bιζυηνό, όταν ο τελευταίος διέμενε στην Kύπρο κατά την περίοδο 1867/8-1872. Tο ποίημα είναι γραμμένο στις τρεις πρώτες σελίδες δίφυλλου εγγράφου και αποτελείται από δεκαεπτά τετράστιχες στροφές. Στο κάτω μέρος της πρώτης...

Παρασκευή της Ζωοδόχου Πηγής (17 Απριλίου 2026)

Χριστός Ανέστη! Σήμερα, Παρασκευή της Διακαινησίμου, δεσπόζει η εορτή της Ζωοδόχου Πηγής. Εορτάζει η Εκκλησία μας τα εγκαίνια του ναού της υπεραγίας Δεσποίνης ημών Θεοτόκου της Ζωοδόχου Πηγής και τελείται πανήγυρις προς τιμήν της Θεοτόκου. Με το όνομα Ζωοδόχος Πηγή του Μπαλουκλί υπάρχει ιερό χριστιανικό προσκύνημα με αγίασμα, κτίσμα του 5ου αιώνα μ.Χ. και βρίσκεται στην περιοχή Επταπυργίου στην Κωνσταντινούπολη, έξω από τη δυτική πύλη της Σηλυβρίας, όπου υπήρχαν τα λεγόμενα «παλάτια των πηγών». Πήρε την ονομασία του από το τουρκικό όνομα Balık, που σημαίνει ψάρι, και περιλαμβάνει το μοναστήρι, την εκκλησία και το...

Όσιος Αμφιλόχιος Μακρής της Ιεράς Νήσου Πάτμου

Στην αγιοκατάταξη του γέροντα Αμφιλοχίου Μακρή της Πάτμου, προχώρησε στις 29 Αυγούστου 2018 μ.Χ. η Αγία και Ιερά Σύνοδος του Οικουμενικού Πατριαρχείου. Ο Όσιος Αμφιλόχιος Μακρής (κατά κόσμον Αθανάσιος Μακρής) γεννήθηκε στις 13 Φεβρουαρίου του 1889 μ.Χ. στην Πάτμο. (περισσότερα…)

Πέμπτη της Διακαινησίμου (16 Απριλίου 2026)

Χριστός Ανέστη! Σήμερα, η Εκκλησία, Πέμπτη της Διακαινησίμου εβδομάδος, τιμά τη μνήμη των Αγίων Αγάπης, Ειρήνης και Χιονίας, Λεωνίδη και των συν αυτώ Μαρτύρων, καθώς και του εν Πάτμω Οσίου Αμφιλοχίου Μακρή. (περισσότερα…)

Ο Γεώργιος Βιζυηνός (1849-1896) και η σχέση του με την Κύπρο

Κωστῆς Κοκκινόφτας Kέντρο Mελετῶν Ἱερᾶς Mονῆς Kύκκου Ἡ ζωή καί τό ἔργο τοῦ Γεώργιου Bιζυηνοῦ Ὁ Γεώργιος Bιζυηνός ὑπῆρξε ἀναμφίβολα ὁ ἄξιος πρωτοπόρος τοῦ ψυχολογικοῦδιηγήματος στήν Ἑλλάδα. Ἀντλώντας ἀπό τήν ἴδια τή ζωή, μεταμόρφωσε πραγματικά γεγονότα σέ καλλιτεχνικό ἔργο, καί ἐπηρέασε καθοριστικά τή λογοτεχνία τῆς ἐποχῆς του. (περισσότερα…)