Ιστορια - Πολιτισμος

Ἡ ἐν Χριστῷ οἰκογένεια στή σύγχρονη πραγματικότητα

Πρωτοπρεσβυτέρου Ἀθανασίου Γκίκα Κοσμήτορα Θεολογικῆς Σχολῆς ΑΠΘ Καθηγητή Ποιμαντικῆς – Ἐξομολογητικῆς Τμήματος: Κοινωνικῆς Θεολογίας καί Χριστιανικοῦ Πολιτισμοῦ Νιώθω ἕνα σκίρτημα στήν καρδιά μου μέσα σέ αὐτό τό  ὄμορφο σημερινό συναπάντημα γιατί ἔχω τήν αἴσθηση ὅτι βρίσκομαι μέσα σέ μία κυψέλη, ἡ ὁποία σφύζει ἀπό ἐργατικότητα καί κυριαρχεῖται ἀπό τήν ἐπιθυμία καί τόν ζήλογια την ἐπιτυχία ἑνός μεγάλου ἔργου. Βέβαια αὐτή ἡ κυψέλη πού ἀναφέρεται σέ πιστούς ἀνθρωπους, κάνει τήν σύναξή μας πολύ πιό σπουδαία γιατί φέρνει σέ κοινωνία τό ἱερατεῖο μέ τον λαό σέ μία συνέχεια τῆς Λειτουργίας μετά τή θεία Λειτουργία στό πλαίσιο...

21 Ιανουαρίου 2025Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Ὁ Χριστός ἠθο-ποιός στήν ἑλληνική μᾶς Παράδοση

Εὐδόκιου Δημητρίου Θεολόγου Στήν μακραίωνη Ἱστορία τοῦ γένους μας, ὁ ἑλληνικός λαός διαμόρφωσε τή ζωή του, τήν παράδοσή του, θέτοντας ἀκρογωνιαῖο λίθο τόν Θεό. Τόσο στήν εἰδωλολατρική ἀρχαιότητα ὅσο καί στό χριστιανικό παρόν ὁ ἐπίγειος κόσμος λειτουργεῖ στή σκιά τοῦ ἐπουρανίου, συσχετίζει κάθε πτυχή τῆς ζωῆς μέ τό θεῖον καί τό καθετί λαμβάνει πνευματικές διαστάσεις[1]. Στό πνεῦμα τῶν πλείστων στοιχείων τῆς Παράδοσης, δηλαδή τῶν παροιμιῶν, ποιημάτων, χορῶν, ἐθίμων τῆς Πατρίδας μας, μπορεῖς νά καταλάβεις τήν Ὀρθοδοξία. Πιό κάτω θά δοῦμε πόσο βαθειά στήν ψυχή μας βάλαμε τόν Χριστό, ὥστε ἀκόμα καί...

13 Ιανουαρίου 2025Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Ἡ ἐν Χριστῷ οἰκογένεια ὡς μυστήριο

Μητροπολίτη Μεσογαίας καί Λαυρεωτικῆς κ. Νικολάου Ὁ τίτλος πού μοῦ εἶχαν δώσει ἦταν νά μιλήσω γιά τήν ἐν Χριστῷ οἰκογένεια μέσα στό πλαίσιο τῶν ἐναλλακτικῶν μορφῶν γιά τίς ὁποῖες γίνεται πολύς λόγος στίς μέρες μας. Καί ζήτησα τελευταία στιγμή λίγο νά τόν ἀλλάξουμε τόν τίτλο, γιά νά μήν μποῦμε σέ πράγματα πού ἐνδεχομένως θά μᾶς κουράσουν ἤ νά πάρουμε λογικές μόνο ἀπαντήσεις. Γι’ αὐτό ζήτησα – καί νομίζω δένει μέ αὐτά πού τόσο ὡραία μᾶς εἶπε μέσα καί ἀπό τήν ἐμπειρία του ὡς οἰκογενειάρχου ὁ π. Ἀθανάσιος, ἀλλά καί ὡς Καθηγητοῦ τῆς...

8 Ιανουαρίου 2025Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Ἀποστολικό Ἀνάγνωσμα Ἁγίου Βαπτίσματος

Διακόνου Μιχαήλ Νικολάου Θεολόγου   (Ρωμ. στ΄, 3-11) «Ὅσοι ἐβαπτίσθημεν εἰς Χριστὸν Ἰησοῦν, εἰς τὸν θάνατον αὐτοῦ ἐβαπτίσθημεν; συνετάφημεν οὖν αὐτῷ διὰ τοῦ βαπτίσματος εἰς τὸν θάνατον, ἵνα ὥσπερ ἠγέρθη Χριστὸς ἐκ νεκρῶν διὰ τῆς δόξης τοῦ πατρός, οὕτω καὶ ἡμεῖς ἐν καινότητι ζωῆς περιπατήσωμεν. εἰ γὰρ σύμφυτοι γεγόναμεν τῷ ὁμοιώματι τοῦ θανάτου αὐτοῦ, ἀλλὰ καὶ τῆς ἀναστάσεως ἐσόμεθα, τοῦτο γινώσκοντες, ὅτι ὁ παλαιὸς ἡμῶν ἄνθρωπος συνεσταυρώθη ἵνα καταργηθῇ τὸ σῶμα τῆς ἁμαρτίας, τοῦ μηκέτι δουλεύειν ἡμᾶς τῇ ἁμαρτίᾳ· ὁ γὰρ ἀποθανὼν δεδικαίωται ἀπὸ τῆς ἁμαρτίας. εἰ δὲ ἀπεθάνομεν σὺν Χριστῷ, πιστεύομεν ὅτι καὶ...

5 Ιανουαρίου 2025Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμεναRead more...

Ζωηφόρος Παράδοση

π. Ἀντώνιου Χαραλάμπους θεολόγου Μιλώντας γιά τήν παράδοση, συνήθως ἔρχεται στό μυαλό μας ἡ εἰκόνα τοῦ χωριοῦ καί κυρίως τά ἤθη καί τά ἔθιμά του. Ὅλα αὐτά ἀποτελοῦν στοιχεῖα τῆς παράδοσης, ἡ ὁποία ἔχει ὅμως μία πολύ εὐρύτερη καί βαθύτερη σημασία. Παράδοση εἶναι ὁ τρόπος ζωῆς, πού παραλάβαμε ἀπό τούς Πατέρες μας καί παραδίδουμε κατόπιν στά δικά μας παιδιά. Ἕνας τρόπος ζωῆς, πού συνδέεται μέ τόν τόπο μας καί περιλαμβάνει τήν ὀρθόδοξη πίστη, τή γλῶσσα, τά ἤθη καί τά ἔθιμα, τή μουσική, τούς χορούς, τήν ἀρχιτεκτονική, τά πάντα. Ἡ παράδοση δέν εἶναι...

2 Ιανουαρίου 2025Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Μια φορά και ένα καιρό ένας κύριος άσχετος

΄Ητανε μια φορά και ένα καιρό ένας άνθρωπος που τον λέγανε άσχετο. Για  την ακρίβεια αυτό δεν ήταν το όνομά του. Τον φώναζαν όμως έτσι οι συγχωριανοί του, γιατί  τίποτα δεν δεχότανε. Αν ήταν μεγάλες γιορτές, αυτός σηκωνόταν το πρωί και αρχινούσε στο ρυθμό της καθημερινότητας τις όποιες δουλειές του. Περνούσε βέβαια κλεφτάτα-κλεφτάτα  από καμιά εκκλησιά και ψιθύριζε κάτι σαν προσευχή στο Θεό. Aν πάλι ήταν χαρά και σχόλη στο χωριό, ούτε που το λογάριαζε. Δούλευε από το πρωί ίσαμε το βράδυ και ήταν σκυφτός και λιγόλογος, όποιον και αν συναπαντούσε ...

31 Δεκεμβρίου 2024Ενδιαφέροντα θέματα, Θεολογικά και άλλα θέματαRead more...

Σχόλια στὴν παπαδιαμαντικὴ λογοτεχνία τῶν Χριστουγέννων

Του Νίκου Ορφανίδη   Ἡ ἐκκλησία ὡς καταφύγιο καὶ σκέπη καὶ θαλπωρὴ 1. Εἰσαγωγικὸ Καθὼς προσεγγίζουμε τὴν παπαδιαμαντικὴ λογοτεχνία τῶν Χριστουγέννων, ἔχουμε ὁλοένα καὶ περισσότερο τὴν αἴσθηση πὼς ἐκεῖνο ποὺ διαπερνᾶ τὴ θεματική της εἶναι ἡ μεταμέλεια καὶ ἡ μεταστροφὴ τῶν ἀνθρώπων καὶ ἡ συνακόλουθη σωτηρία. Ἡ εἴσοδος στὸν τόπο τοῦ φωτός. Ἡ ἀνάδειξη τῆς Ἐκκλησίας ὡς καταφυγίου καὶ σκέπης καὶ ἀνάπαυσης ὅλων τῶν ναυαγισμένων καὶ σπαρασσομένων ἀπὸ τὰ δεινὰ καὶ τὰ πάθη τοῦ βίου ἀνθρώπων. Ὁ Παπαδιαμάντης προσεγγίζει τρυφερὰ καὶ ἁπαλὰ καὶ μὲ ἀγάπη, τὶς ἡμέρες τῶν Χριστουγέννων, ἕναν σπαρασσόμενο κόσμο, ποὺ διαπερνᾶ...

28 Δεκεμβρίου 2024Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Ενθυμήματα

Του Στέλιου Παπαντωνίου   Ενθυμήματα συμπληρωμένα με τον κώδικα της εκκλησίας. Πριν από τον παρόντα ναό υπήρξε άλλη εκκλησία χτισμένη το 1781, όπως αναγράφεται στο ιερό επίχρυσο ευαγγέλιο, δώρο του Παπαχριστόδουλου που με τη συμβία του Μαρία πρόσφεραν πολλά στον ναό, αργυροκόσμητη την εικόνα του αγίου, το κράνος και άλλες εικόνες αγιογραφημένες στη μονή αγίου Ηρακλειδίου.   Γύρω από την παλαιά εκκλησία φαίνεται πως υπήρχαν περβόλια, αλακάτι και δεξαμενή. Το 1854 ο ιερέας Ιωάννης Σκευοφύλαξ δώρισε στην εκκλησία την κατοικία του και δάνεισε αρκετά χρήματα για να κτιστεί ο παρών ναός 1854 εκ θεμέθλων, εκ...

21 Δεκεμβρίου 2024Ενδιαφέροντα θέματα, Θεολογικά και άλλα θέματαRead more...

Ο Κύπριος ευεργέτης του Ελληνισμού της Κιλικίας Κωνσταντίνος Μαυρομάτης (1831-1903)

Κωστής Κοκκινόφτας Κέντρο Μελετών Ιεράς Μονής Κύκκου Οι μεταρρυθμίσεις που εφαρμόστηκαν κατά τον 19ο αιώνα στην Οθωμανική Αυτοκρατορία και αποκορυφώθηκαν με την έκδοση των διαταγμάτων Χάττι Σιέριφ, το 1839, και Χάττι Χουμαγιούν, το 1856, σε συνδυασμό με την εφαρμογή, κάτω από την πίεση των Μεγάλων Δυνάμεων, Συντάγματος το 1876, συνέτειναν ώστε να δημιουργηθούν νέες κοινωνικοοικονομικές συνθήκες, που επέφεραν τη ραγδαία ανάπτυξη της οικονομίας, της εκπαίδευσης και της κοινοτικής συγκρότησης των παράλιων πόλεων της Μικράς Ασίας και των μεγάλων εμπορικών κέντρων της Αυτοκρατορίας. Ανάμεσα στις πόλεις που γνώρισαν την περίοδο αυτή πρωτοφανή ανάπτυξη...

17 Δεκεμβρίου 2024Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...