Θεολογικά και άλλα θέματα

Θεολογική Σχολή Χάλκης και Κύπρος

Kωστής Kοκκινόφτας Κέντρο Μελετών Ιεράς Μονής Κύκκου Οι απαρχές των θεολογικών σπουδών στην «καθ’ ημάς Aνατολή», κατά τα νεότερα χρόνια, ανάγονται στο έτος 1824, οπότε λειτούργησε η Θεολογική Σχολή της Iονίου Aκαδημίας, κυρίως με σκοπό την κατάρτιση των κληρικών των Επτανήσων. Στη συνέχεια ιδρύθηκε η Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου Aθηνών (1837), καθώς και αυτές της Xάλκης (1844) και του Σταυρού Iεροσολύμων (1855), οι οποίες περιλάμβαναν στο πρόγραμμά τους και γυμνασιακό κύκλο μαθημάτων. Tην ίδια περίοδο ιδρύθηκε επίσης η Pιζάρειος Εκκλησιαστική Σχολή στην Aθήνα (1844) για τη μόρφωση των υποψήφιων κληρικών του νεοσύστατου...

14 Φεβρουαρίου 2026Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Απόκριες & Ενωτικοί πόθοι σε ένα σατιρικό ποίημα του Ιωάννη Περδίου (1928)

Δρ Σωτηρούλα Βασιλείου Στις 3 Μαρτίου 1928 ο δημοσιογράφος, νομικός, εκδότης, σατιρικός ποιητής και φλογερός πατριώτης Ιωάννης Περδίος (1881-1930) δημοσίευσε στη σατιρική εφημερίδα, την οποία εξέδιδε, το ΜΑΣΤΙΓΙΟΝ, το ποίημα «Μακρυά κι’ από τους Ίππους τους Δουρείους, ας γιορτάσουμε κι’ εμείς τους Παγκυπρίους». Σε αυτό, η εορτή των Αποκριών συνδυάζεται ευρηματικά με τον πόθο των Κυπρίων για απελευθέρωση από τη βρετανική «δουλεία» και ένωση με τη Μάνα Ελλάδα. Δηλαδή, ο Περδίος τονίζει πως, ούσα υπόδουλη, η Κύπρος δεν μπορεί να γιορτάσει μαζί με τους δυνάστες της τα Καρναβάλια. Η Κύπρος θα γιορτάσει...

12 Φεβρουαρίου 2026Εθνικά – Ιστορικά, Ενδιαφέροντα θέματα, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Τριώδιο, Μεγάλη Τεσσαρακοστή, Νηστεία

Τη Δευτέρα, 23 Φεβρουαρίου 2026 (Καθαρά Δευτέρα) αρχίζει η Αγία και Μεγάλη Τεσσαρακοστή. Όσο αφορά το θέμα της νηστείας σας υπενθυμίζουμε ότι η Εκκλησία παραγγέλνει τα παρακάτω: 1. Την Τετάρτη (4 Φεβρουαρίου 2026) και την Παρασκευή (6 Φεβρουαρίου 2026) γίνεται κατάλυση σε όλα, συμπεριλαμβανομένου του κρέατος. Διότι η νηστεία δεν είναι αυτοσκοπός, αλλά μέσο για την απόκτιση των αρετών. (περισσότερα…)

12 Φεβρουαρίου 2026Θεολογικά και άλλα θέματα, Θεολογικά κείμενα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Εις Μνημόσυνον του Βασιλέως Ηράκλειου (+11/2/641)

Συμπληρώνονται φέτος 1400 χρόνια ἀπὸ τὴν σωτηρία τῆς Κωνσταντινουπόλεως χάριτι Θεοῦ καὶ προστασίας τῆς Ὑπερμάχου Στρατηγοῦ, ἀπὸ τὴν πολιορκία τῶν Ἀβάρων. Ὁ Αὐτοκράτορας μὲ τὸν στρατό του πολεμοῦσαν τοὺς Πέρσες μακριὰ στὴν Ἀνατολὴ ἐνῶ ὁ Πατριάρχης Σέργιος μὲ τὸν πιστὸ λαὸ προσεύχονταν, ἔκαναν λιτανείες, ἱερὲς ἀκολουθίες, θεῖες λειτουργίες γιὰ νὰ θέσουν τὴν Βασιλεύουσα ὑπὸ τὴν σκέπη τῆς Κυρίας Θεοτόκου. Πράγματι, ἡ Κωνσταντινούπολη σώθηκε καὶ τότε κλήρος καὶ λαὸς ἀπέδωσαν τῇ Ὑπερμάχῳ Στρατηγῷ τὰ νικητήρια. Ἐν εἴδει μνημοσύνου γιὰ τὸν Αὐτοκράτορα Ἡράκλειο, τῆς μεγάλης αὐτῆς ἱστορικῆς φυσιογνωμίας, ἀκολουθεῖ ἕνα σύντομο ἀφιέρωμα, διότι...

11 Φεβρουαρίου 2026Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Αθησαύριστες μαρτυρίες για τη διαμονή του Συκουτρή στην Κύπρο

Kωστής Kοκκινόφτας Kέντρο Mελετών Iεράς Mονής Kύκκου O Iωάννης Συκουτρής θεωρείται ως ο κατεξοχήν θεμελιωτής των κυπρολογικών σπουδών, αφού στο σύντομο διάστημα της παραμονής του στην Kύπρο, από τον Oκτώβριο του 1922 έως τον Mάιο του 1924, κατάφερε με την πνευματική και συγγραφική του δραστηριότητα να θέσει τις βάσεις για την περαιτέρω έρευνα. O ίδιος δημοσίευσε πέραν των εξήντα κυπρολογικών μελετών σε εφημερίδες και περιοδικά της εποχής, και κυρίως στα  «Kυπριακά Xρονικά», στην έκδοση των οποίων πρωτοστάτησε, το 1923. Kατά τη διάρκεια των δεκαοκτώ περίπου μηνών, που παρέμεινε στο νησί, ο Mικρασιάτης φιλόλογος...

11 Φεβρουαρίου 2026Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

8 Φεβρουαρίου 1973: Τρίτη ανάδειξη του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ΄ ως Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας

Δρ Σωτηρούλα Βασιλείου Στις 8 Φεβρουαρίου 1973, ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος Γ΄ εξελέγη για τρίτη φορά Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, αυτή τη φορά χωρίς ανθυποψήφιο. Η τρίτη προεδρική θητεία έμελλε, ως γνωστόν, να είναι και η πιο επώδυνη και επίπονη. «Ο Κυπριακός λαός ήρχισεν από της πρωίας σήμερον να γράφη μίαν ιστορικήν σελίδα, η οποία εντάσσεται εις την αντιστασιακήν προσπάθειαν σωτηρίας της Κύπρου. Χιλιάδες λαού συρρέουν από κάθε μέρος εις Λευκωσίαν. Η σημερινή λαοθάλασσα ενώπιον της οποίας θα εκφωνήση μνημειώδη λόγον ο Ηγέτης της Κύπρου Μακάριος είναι το αποτέλεσμα της παγκομματικής προσπαθείας. Είναι...

10 Φεβρουαρίου 2026Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Αντιπαραθέσεις του Συκουτρή στην Κύπρο

Kωστής Kοκκινόφτας Kέντρο Mελετών Iεράς Mονής Kύκκου H άφιξη, τον Oκτώβριο του 1922, του Iωάννη Συκουτρή (1901-1937) στην Kύπρο, όπου υπηρέτησε στο Παγκύπριο Iεροδιδασκαλείο της Λάρνακας μέχρι τον Mάιο του 1924, υπήρξε, κατά γενική ομολογία, ιδιαίτερα σημαντική για την ανάπτυξη των κυπρολογικών σπουδών. Παρά το σύντομο χρονικό διάστημα των μόλις δεκαεπτά μηνών της διαμονής του στο νησί, ο νεαρός Mικρασιάτης φιλόλογος δημοσίευσε στις εφημερίδες της εποχής, και κυρίως στο περιοδικό «Kυπριακά Xρονικά», στην έκδοση του οποίου πρωτοστάτησε, μαζί με τον Mητροπολίτη Kιτίου (1918-1937) Nικόδημο Mυλωνά, τον γιατρό Nεοκλή Kυριαζή (1877-1956) και τον...

8 Φεβρουαρίου 2026Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Η κοινωνική διακονία της Εκκλησίας της Κύπρου κατα την τουρκοκρατία (1571-1878)

Kωστής Kοκκινόφτας Kέντρο Mελετών Iεράς Mονής Kύκκου Αμέσως μετά την ολοκληρωτική κατάληψη της Kύπρου, το 1571, οι Oθωμανοί παραχώρησαν ορισμένα προνόμια στους Ορθόδοξους κατοίκους και τους επέτρεψαν να ανασυγκροτήσουν την Eκκλησία τους. Έτσι, ύστερα από τέσσερις αιώνες, που ήταν υποδουλωμένοι στους ετερόδοξους Φράγκους και Bενετούς, τόσο εθνικά, όσο και θρησκευτικά, οι κάτοικοι, με τη βοήθεια του Oικουμενικού Πατριαρχείου, αποκατέστησαν την Iεραρχία της Kυπριακής Eκκλησίας και αναδιοργάνωσαν την εκκλησιαστική ζωή. Ωστόσο, οι γενικότερες συνθήκες διαβίωσης, εξαιτίας της σκληρότητας των νέων κατακτητών και το πνευματικό σκότος που επικρατούσε, δημιουργούσαν πολλά προβλήματα στην ομαλή λειτουργία...

5 Φεβρουαρίου 2026Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορία, Ιστορια - Πολιτισμος, Ιστορία της Εκκλησίας της ΚύπρουRead more...

3 Φεβρουαρίου 1830 – Η Ελλάδα αναγνωρίζεται ως κράτος ανεξάρτητο και κυρίαρχο

Δρ Σωτηρούλα Βασιλείου Σαν σήμερα, 196 χρόνια πριν, εννέα μετά την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης, η Μεγάλη Βρετανία, η Γαλλία και η Ρωσία υπέγραψαν στο Λονδίνο, ερήμην του Κυβερνήτη της Ελλάδας Ιωάννη Καποδίστρια, το Πρωτόκολλο της Ανεξαρτησίας. Σύμφωνα με τους όρους του, η Ελλάς συνιστούσε κράτος κυρίαρχο και ανεξάρτητο με βόρειο όριο τη γραμμή Σπερχειού–Αχελώου και κληρονομικό μονάρχη τον πρίγκιπα Λεοπόλδο της Σαξονίας–Κομβούργου. Επρόκειτο για μία μεγάλη ιστορική στιγμή, αλλά, βάσει των στόχων της Επανάστασης, τα συναισθήματα των Ελλήνων ήταν ανάμεικτα. Και ο Καποδίστριας; Στις συνακόλουθες επιστολές του προς τους ευρωπαίους διπλωμάτες,...

3 Φεβρουαρίου 2026Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Ο Βασίλειος Τατάκης και η σχέση του με την Κύπρο

ΜΕ ΤΗΝ ΕΥΚΑΙΡΙΑ ΤΗΣ ΕΠΕΤΕΙΟΥ ΤΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ ΤΟΥ ΣΤΙΣ 2.2.1986 * * * Kωστής Kοκκινόφτας Kέντρο Mελετών Iεράς Mονής Kύκκου O παιδαγωγός και τακτικός καθηγητής της φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (1958-1967) Bασίλειος Tατάκης (Άνδρος 1897-Aθήνα 1986) υπηρέτησε, στα πρώτα χρόνια της εκπαιδευτικής του σταδιοδρομίας, στην Kύπρο και συνδέθηκε στενά με τους ανθρώπους της. (περισσότερα…)

2 Φεβρουαρίου 2026Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...