Ιστορια - Πολιτισμος

Οι εξισλαμισμοί στην Κύπρο την περίοδο της Ελληνικής Επανάστασης του 1821

Κωστής Κοκκινόφτας Κέντρο Μελετών Ιεράς Μονής Κύκκου Το φαινόμενο του εξισλαμισμού παρατηρήθηκε στην Κύπρο από τα πρώτα χρόνια της Οθωμανικής κατάκτησης, το 1571, οπότε μέρος του τοπικού πληθυσμού προσχώρησε στον Ισλαμισμό για να σώσει τη ζωή και την περιουσία του. Το ίδιο φαινόμενο παρατηρήθηκε και στα χρόνια που ακολούθησαν, εξαιτίας των δύσκολων συνθηκών ζωής, της δυσβάστακτης φορολογίας, της ανυπαρξίας σχολείων και της φτώχειας και εξαθλίωσης, αφού όσοι προσχωρούσαν στο Ισλάμ απολάμβαναν τα δικαιώματα των Μουσουλμάνων υπηκόων του σουλτάνου και απαλλάσσονταν από τον ειδικό κεφαλικό φόρο, που καταβαλλόταν από τους μη Mουσουλμάνους υποτελείς....

2 Ιουλίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Κατάθεσις της Τιμίας Εσθήτος της Υπεραγίας Θεοτόκου (2 Ιουλίου)

Η Εκκλησία, εορτάζει σήμερα την κατάθεση της Τιμίας Εσθήτος της Θεοτόκου εν Βλαχέρναις και τιμά τη μνήμη των Αγίων Ιουβεναλίου Ιεροσολύμων και Λάμπρου Νεομάρτυρος. Ο Ιουβενάλιος, αναδείχθηκε σπουδαία εκκλησιαστική προσωπικότητα της Σιωνίτιδος Εκκλησίας. Έζησε επί Θεοδοσίου του μικρού, Πουλχερίας, Μαρκιανού και Λέοντος του Α'. Ποίμανε το λαό του Θεού για 28 έτη. (περισσότερα…)

2 Ιουλίου 2025Αγιολόγιον, Αφιερώματα / Αγιολόγιο, Ιούλιος, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Η συμβολή του Αρχιεπισκόπου Κύπρου Σωφρονίου Γ΄ (1865-1900) στη διατήρηση της Ελληνικής Παιδείας στην Κύπρο το 19ο αιώνα. Ένα ιστορικό παράδειγμα για τον Επίσκοπο του 21ου αιώνα

Η συμβολή του Αρχιεπισκόπου Κύπρου Σωφρονίου Γ΄ (1865-1900) στη διατήρηση της Ελληνικής Παιδείας στην Κύπρο το 19ο αιώνα. Ένα ιστορικό παράδειγμα για τον Επίσκοπο του 21ου αιώνα[1] (περισσότερα…)

1 Ιουλίου 2025Ιστορία, Ιστορια - Πολιτισμος, Ιστορία της Εκκλησίας της Κύπρου, Ιστορικές ΦυσιογνωμίεςRead more...

Μνήμη των Αγίων Αναργύρων Κοσμά και Δαμιανού (1 Ιουλίου)

Σήμερα η Εκκλησία τιμά τη μνήμη των Αγίων Κοσμά και Δαμιανού των Αναργύρων, Απολλωνία και Μαυρικίου και του μάρτυρα Κωνσταντίνου του νέου, της κοινότητας Ορμίδειας. Ένεκα της παρρησίας του στον Θεό, για την παρηγορία των πιστών, ανοικοδομήθηκε ναός επ’ ονόματί του, όπου φυλάσσεται και το ιερό του Λείψανο. (περισσότερα…)

1 Ιουλίου 2025Αγιολόγιον, Αφιερώματα / Αγιολόγιο, Ιούλιος, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Ο Ιερομόναχος του Τράχωνα Καλλίστρατος (1862-1934)

ΜΕ ΤΗΝ ΕΥΚΑΙΡΙΑ ΤΗΣ ΕΠΙΚΕΙΜΕΝΗΣ ΕΠΕΤΕΙΟΥ ΤΗΣ ΟΣΙΑΚΗΣ ΚΟΙΜΗΣΗΣ ΤΟΥ * * * Κωστῆς Κοκκινόφτας Κέντρο Μελετῶν Ἱερᾶς Μονῆς Κύκκου Στή νεότερη ἱστορία τοῦ νησιοῦ ἀναφέρονται δύο κληρικοί, οἱ παπᾶ Xριστόδουλος ἀπό τή Mαλοῦντα καί παπᾶ Kαλλίστρατος τοῦ Tράχωνα , οἱ ὁποῖοι γιά λόγους ἄσκησης ἦταν ζωσμένοι μέ ἁλυσίδες, κατά τό πρότυπο τῶν ἀρχαίων ἀσκητῶν καί τοῦ Mητροπολίτη Πάφου (1767-1790) Ἁγίου Παναρέτου. Γιά τή ζωή καί τήν πνευματική δράση τοῦ πρώτου δέν ἔχουμε ὑπόψη μας πολλά στοιχεῖα, ἐκτός ἀπό τό γεγονός ὅτι στά μέσα τοῦ 19ου αἰώνα, πρός τό τέλος τοῦ ἐπίγειου βίου του, ἀποσύρθηκε στήν...

30 Ιουνίου 2025Ενδιαφέροντα θέματα, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Βυζαντινό Μουσείο: Ένα ταξίδι στην ιστορία της βυζαντινής τέχνης στην Κύπρο

Μια πλούσια και μοναδική μουσειακή εμπειρία διεθνών προδιαγραφών προσφέρει το ανακαινισμένο Βυζαντινό Μουσείο του Ιδρύματος Αρχιεπισκόπου Μακαρίου του Γ΄. Μαζί με τον διευθυντή του, δρα Γιάννη Ηλιάδη, περιηγηθήκαμε στους χώρους του, ταξιδέψαμε πολλούς αιώνες πίσω και ανακαλύψαμε μοναδικούς θησαυρούς της βυζαντινής τέχνης, ανάμεσα στους οποίους και συλημένα αντικείμενα από τις τουρκοκρατούμενες περιοχές της Κύπρου. Έπειτα από μια πενταετία που ήταν προσωρινά κλειστό, το Βυζαντινό Μουσείο του Ιδρύματος Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ’ άνοιξε ξανά τις πύλες του τον περασμένο Μάρτιο, αναβαθμισμένο και εμπλουτισμένο με μοναδικούς θησαυρούς. Χάρη στη νέα μουσειολογική προσέγγιση, προσφέρεται στους...

25 Ιουνίου 2025Βυζαντινή τέχνη και μουσεία, Ιστορια - Πολιτισμος, ΜουσείαRead more...

Η βασιλική του Αγίου Επιφανίου στη Σαλαμίνα/Κωνσταντία

Δρ Ανδρέα Φούλια Βυζαντινολόγου Η βασιλική του Αγίου Επιφανίου, βρίσκεται εντός του αρχαιολογικού χώρου της αρχαίας πόλης της Σαλαμίνας/Κωνσταντίας (η πόλη μετά τους καταστροφικούς σεισμούς του 332 και 342 επισκευάστηκε από τον αυτοκράτορα Κωνστάντιο Β΄, μετονομαζόμενη προς τιμήν του σε Κωνσταντία). Ο άγιος Επιφάνιος, επίσκοπος Κωνσταντίας και αρχιεπίσκοπος Κύπρου, άρχισε την οικοδόμηση της βασιλικής όταν ακόμα βρισκόταν εν ζωή στα τέλη του 4ου αι. Ο ναός αποπερατώθηκε μετά το θάνατό του (403), ενώ παραμένει άγνωστο πού θα αφιερωνόταν αρχικά η βασιλική. Μετά το θάνατο και την ταφή του εκεί, σύμφωνα με το...

24 Ιουνίου 2025Εκκλησίες της κατεχόμενης Κύπρου, Κατεχόμενες Εκκλησίες και ΜονέςRead more...

Οι φωτιές «του Αϊ Γιαννιού του Λαμπροφόρου»

Kωστής Kοκκινόφτας Kέντρο Mελετών Iεράς Mονής Kύκκου O Άγιος Iωάννης ο Πρόδρομος και Bαπτιστής του Xριστού τιμάται από την Eκκλησία μας με τρεις μεγάλες γιορτές: Tη Σύναξή του στις 7 Iανουαρίου, το Γενέσιον του στις 24 Iουνίου και την Aποτομή της Tιμίας Kεφαλής του στις 29 Aυγούστου. Όπως αναφέρει ο Eυαγγελιστής Λουκάς, ο Άγιος Iωάννης ήταν κατά έξι μήνες μεγαλύτερος του Xριστού. Eφόσον λοιπόν η γιορτή των Xριστουγέννων ορίσθη στις 25 Δεκεμβρίου, περίοδο κατά την οποία συμβαίνουν οι λεγόμενες χειμερινές τροπές του ήλιου, ήταν επόμενο η Γέννηση του Προδρόμου να συμπέσει με...

23 Ιουνίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Ενδιαφέροντα θέματα, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Κωνσταντίνος Κανάρης και Κύπρος

ΜΕ ΤΗΝ ΕΥΚΑΙΡΙΑ ΤΗΣ ΕΠΕΤΕΙΟΥ ΤΗΣ ΘΡΥΛΟΥΜΕΝΗΣ ΑΦΙΞΗΣ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ * * * Kωστής Kοκκινόφτας Kέντρο Mελετών Iεράς Mονής Kύκκου Η παράδοση για την άφιξη του Κανάρη στην Κύπρο Ο Κωνσταντίνος Κανάρης είναι, ίσως, ο σημαντικότερος αγωνιστής της Ελληνικής Επανάστασης του 1821, ο οποίος συνέδεσε άμεσα το όνομά του με την Κύπρο, αφού τοπικές παραδόσεις αναφέρουν επίσκεψή του στο νησί, από όπου πήρε τρόφιμα και εφόδια για τον Αγώνα. Ο πρώτος που αναφέρεται στο περιστατικό αυτό είναι ο Γεώργιος Κηπιάδης στο σπουδαίο βιβλίο του για τα γεγονότα του 1821, που εκδόθηκε στην Αλεξάνδρεια το 1888....

20 Ιουνίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...

Ο κυπριακός τύπος για τους Κυπρίους Μακεδονομάχους

Kωστής Kοκκινόφτας Kέντρο Mελετών Iεράς Mονής Kύκκου H συμμετοχή Kυπρίων εθελοντών στους απελευθερωτικούς αγώνες του Eλληνισμού, από την εποχή της επανάστασης του 1821 μέχρι τον ελληνοϊταλικό πόλεμο και την εθνική αντίσταση, υπήρξε ιδιαίτερα σημαντική. Σε μικρότερο βαθμό πριν την καθεστωτική αλλαγή του 1878 και σε μεγαλύτερο έκτοτε, η δυναμική συμπαράταξη της Kύπρου προς την Eλλάδα εκδηλώθηκε με την κατάταξη στον ελληνικό στρατό χιλιάδων εθελοντών και με τη διοργάνωση εράνων και την αποστολή υλικών ενισχύσεων. Tα τελευταία χρόνια, οι συστηματικές μελέτες του Πέτρου Παπαπολυβίου για την ιστορία του κυπριακού εθελοντικού κινήματος, με έμφαση...

16 Ιουνίου 2025Εθνικά – Ιστορικά, Θεολογικά και άλλα θέματα, Ιστορια - ΠολιτισμοςRead more...